นิทานก่อนนอนเรื่องยาว ๆ

Posted in นิทานก่อนนอนเรื่องยาว, นิทานคลาสสิก, นิทานความรัก

ตำนานรักทะเลสาบหงส์ : สวอนเลค | นิทานความรักคลาสสิกจากยุโรปที่งดงามเหนือกาลเวลา

“เจ้าหญิงหงส์” (The Swan Princess) เป็นนิทานพื้นบ้านที่ปรากฏในหลายวัฒนธรรมทั่วโลก โดยเฉพาะในยุโรปตะวันออกและแถบสแกนดิเนเวีย เรื่องราวของหญิงสาวผู้ถูกสาปให้กลายเป็นหงส์ และชายหนุ่มผู้มอบความรักแท้เพื่อปลดปล่อยนาง นิทานเรื่องนี้ได้รับการเล่าขานผ่านบทกวี นิทานพื้นบ้าน และการแสดงศิลปะหลากรูปแบบ ซึ่งนิทานเรื่องนี้ในเวอร์ชั่นที่โด่งดังที่สุด ได้แก่บทของบัลเลต์เรื่อง Swan Lake ซึ่งประพันธ์ดนตรีโดย พีทอร์ อิลิช ไชคอฟสกี คีตกวีเอกแห่งรัสเซียในช่วงปลายคริสต์ศตวรรษที่ 19

เนื้อเรื่องของ Swan Lake ถ่ายทอดเรื่องราวของเจ้าชายซิกฟรีด ผู้พบหญิงสาวชื่อโอเดตต์ที่ถูกสาปให้เป็นหงส์ขาวในยามกลางวัน และกลับเป็นมนุษย์เมื่อแสงจันทร์ส่องถึง ความรักของทั้งสองถูกทดสอบเมื่อแม่มดส่งหญิงสาวอีกคนมาแอบอ้างเป็นโอเดตต์ ทำให้เจ้าชายประกาศรักผิดคน และคำสาปกลายเป็นนิรันดร์

ในการเรียบเรียงนิทานเวอร์ชั่นนี้ ผมยึดโครงสร้างและอารมณ์ของเรื่องราวตามบทของการแสดงบัลเลต์ โดยถ่ายทอดเป็นร้อยแก้วที่อ่านง่ายสำหรับผู้อ่านร่วมสมัย แต่ยังคงรักษาความเศร้า ความงาม และความลึกซึ้งของต้นฉบับไว้อย่างครบถ้วน หากท่านต้องการสัมผัสความงดงามของนิทานฉบับดั้งเดิม สามารถค้นหาบัลเลต์ Swan Lake โดย Pyotr Ilyich Tchaikovsky ได้จากแหล่งข้อมูลออนไลน์ เช่น วิดีโอบันทึกการแสดงใน YouTube, เว็บไซต์ของโรงละครบัลเลต์ระดับโลก หรือบทวิเคราะห์ทางดนตรีและวรรณกรรมในหอสมุดดิจิทัล

ณ อาณาจักรอันเงียบสงบที่ล้อมรอบด้วยป่าอันเขียวชอุ่มและทะเลสาบที่มีน้ำใสกระจ่าง มีเจ้าชายองค์หนึ่งทรงพระนามว่า “ซิกฟรีด” (Siegfried) ผู้เติบโตมาในวังที่งดงาม พระราชินีทรงรักพระโอรสยิ่งนัก และเมื่อเจ้าชายเติบโตเป็นเจ้าชายหนุ่มรูปงาม พระราชินีจึงจัดงานเลี้ยงใหญ่เพื่อให้เจ้าชายเลือกคู่ครอง

เจ้าชายซิกฟรีดทรงยิ้มรับข้อเสนอของพระราชินีด้วยความเคารพ แต่ในพระทัยกลับเต็มไปด้วยความว่างเปล่า เจ้าชายมิได้ปรารถนาการครองราชย์หรือพิธีอภิเษก หากแต่ปรารถนาความรักแท้ที่มิได้ถูกกำหนดด้วยหน้าที่หรือชาติกำเนิด

คืนนั้น เจ้าชายเสด็จออกจากวังพร้อมธนูคู่ใจ แล้วมุ่งหน้าสู่ป่าลึกที่ทอดตัวไปจนถึงทะเลสาบกลางหุบเขา พระองค์มิได้ทรงล่าสัตว์ หากแต่ทรงล่าความเงียบ เพื่อฟังเสียงของหัวใจตนเอง

แสงจันทร์สาดส่องลงบนผิวน้ำ เจ้าชายทรงยืนเงียบอยู่ริมทะเลสาบ ทันใดนั้น พระองค์ทอดพระเนตรเห็นหงส์ขาวตัวหนึ่งลอยอยู่กลางน้ำอย่างสง่างาม ดวงตาของหงส์สะท้อนแววเศร้าและความโดดเดี่ยวที่พระองค์ไม่เคยพบในสัตว์ใดมาก่อน

เมื่อเจ้าชายยกธนูขึ้น หงส์ขาวกลับว่ายน้ำเข้าใกล้โดยไม่แสดงความหวาดกลัว และในชั่วขณะนั้น แสงจันทร์ก็เปลี่ยนรูปร่างของหงส์ให้กลายเป็นหญิงสาวผู้เลอโฉม ผิวขาวดุจหิมะ ดวงตาเศร้าดุจดวงดาว นางยืนอยู่ตรงหน้าเจ้าชาย ราวกับเป็นภาพฝันที่หลุดออกมาจากบทกวี

เจ้าชายซิกฟรีดทอดพระเนตรหญิงสาวตรงหน้าอย่างไม่อาจละสายตาได้ พระองค์สัมผัสได้ถึงบางสิ่งที่ลึกซึ้งเกินกว่าคำว่า “ความงาม” นางมิใช่เพียงภาพฝัน หากเป็นความเศร้าที่มีชีวิต ความเงียบที่เปล่งเสียง และความโดดเดี่ยวที่เรียกร้องการเข้าใจ

“อย่ากลัวเลยเพคะ” หญิงสาวเอ่ยเสียงแผ่วเบา “หม่อมฉันชื่อโอเดตต์ (Odette) เป็นเจ้าหญิงผู้ถูกสาปให้เป็นหงส์ในยามกลางวัน และกลับเป็นมนุษย์เมื่อแสงจันทร์ส่องถึง” เจ้าชายมิได้ทรงหวาดกลัว หากแต่พระทัยเต็มไปด้วยความสงสารและความใคร่รู้ พระองค์ทรงถามอย่างอ่อนโยนว่า “ใครเป็นผู้สาปนาง?”

โอเดตต์เล่าเรื่องราวของแม่มดผู้ชั่วร้ายที่สาปนางและเหล่าสหายให้กลายเป็นหงส์ขาว ล่องลอยอยู่ในทะเลสาบแห่งนี้โดยไม่มีวันหลุดพ้น เว้นแต่จะมีชายผู้ซื่อสัตย์ ประกาศรักแท้ต่อหน้านาง และไม่หันไปหาหญิงอื่นอีกเลย เจ้าชายทรงฟังด้วยหัวใจที่สั่นไหว เพราะความรักเริ่มผลิบานในความเงียบของค่ำคืน

คืนแล้วคืนเล่า เจ้าชายเสด็จกลับมายังทะเลสาบ เพื่อพบโอเดตต์ในยามจันทร์ส่อง ทั้งสองสนทนากันด้วยถ้อยคำอ่อนโยน บางครั้งก็เพียงนั่งเงียบ ๆ เคียงข้างกัน ฟังเสียงน้ำกระเพื่อมและเสียงหัวใจที่เต้นเป็นจังหวะเดียวกัน ความผูกพันค่อย ๆ ก่อตัวขึ้นอย่างลึกซึ้งและมั่นคง

แต่ในเงามืดของป่า แม่มดผู้ชั่วร้ายเฝ้ามองอยู่ด้วยความโกรธเกรี้ยว นางล่วงรู้ถึงความรักที่กำลังเบ่งบานระหว่างเจ้าชายกับโอเดตต์ และรู้ดีว่าหากปล่อยให้เป็นเช่นนี้ คำสาปจะถูกทำลาย นางจึงวางแผนส่งบุตรสาวของตนชื่อ โอดีล (Odile) หญิงสาวผู้มีรูปลักษณ์คล้ายโอเดตต์ ไปยังงานเลี้ยงในวัง เพื่อหลอกลวงให้เจ้าชายหลงเชื่อ

เมื่อถึงวันงานเลี้ยงในวัง เจ้าชายซิกฟรีดทรงจำต้องเลือกพระชายาต่อหน้าขุนนางและพระราชินี พระองค์มิได้ทรงปรารถนาให้ถึงวันนั้น แต่ก็ไม่อาจหลีกเลี่ยงได้ ขณะงานเริ่มขึ้น หญิงสาวผู้หนึ่งปรากฏตัวขึ้นในฉลองพระองค์สีดำสนิท ดวงตาและรอยยิ้มของนางช่างคล้ายโอเดตต์อย่างน่าประหลาด

หญิงสาวผู้นั้นคือโอดีล บุตรสาวของแม่มดผู้ชั่วร้าย นางได้รับคำสั่งให้หลอกลวงเจ้าชายให้หลงเชื่อว่านางคือโอเดตต์ เพื่อทำลายคำมั่นแห่งรักแท้ โอดีลมิได้เพียงแค่เลียนแบบรูปลักษณ์ของโอเดตต์ หากแต่ฝึกฝนถ้อยคำ ท่าทาง และแม้แต่แววตาให้เหมือนที่สุดเท่าที่จะทำได้

เจ้าชายซิกฟรีดทรงทอดพระเนตรโอดีลด้วยความลังเล พระองค์รู้สึกถึงบางสิ่งที่ไม่เหมือนเดิม แต่ความคล้ายคลึงนั้นก็ทำให้พระทัยสั่นไหว โอดีลยิ้มอย่างอ่อนโยน พูดด้วยน้ำเสียงที่ชวนให้เชื่อ “หม่อมฉันมาแล้วเพคะ คืนนี้ หงส์ขาวมิได้อยู่ในน้ำอีกต่อไป”

เจ้าชายทรงหลงเชื่อว่าหญิงตรงหน้าคือโอเดตต์ และเมื่อถึงเวลาประกาศเลือกคู่ พระองค์ตรัสต่อหน้าทุกคนว่า “ข้าขอเลือกนางเป็นพระชายา” เสียงปรบมือดังขึ้นทั่วท้องพระโรง แต่ในห้วงเวลานั้นเอง แสงจันทร์ก็ส่องผ่านหน้าต่าง และเจ้าชายทรงเห็นภาพของโอเดตต์ที่แท้จริงปรากฏขึ้นกลางอากาศ ดวงตาของนางเต็มไปด้วยความเจ็บปวด

เจ้าชายซิกฟรีดทรงตกตะลึง พระทัยแตกสลายเมื่อทรงรู้ว่าพระองค์ได้ทำลายคำสัญญาโดยไม่ตั้งใจ คำสาปที่พันธนาการโอเดตต์จึงกลายเป็นนิรันดร์ ในภาพฝัน โอเดตต์กลายร่างเป็นหงส์ขาวอีกครั้ง แล้วลอยห่างออกไปจากพระองค์ด้วยความเศร้าและความสิ้นหวัง ในขณะที่โอดีลหัวเราะเบา ๆ ก่อนจะหายไปในเงามืดของงานเลี้ยง

เมื่อเจ้าชายซิกฟรีดทรงตั้งสติได้ พระองค์รีบเสด็จออกจากงานเลี้ยง แล้วมุ่งหน้าสู่ทะเลสาบด้วยใจที่แตกสลาย พระองค์ทรงเรียกชื่อโอเดตต์ซ้ำแล้วซ้ำเล่า แต่มีเพียงเสียงลมและคลื่นน้ำที่ตอบกลับ พระองค์ทรงรู้ดีว่าไม่มีสิ่งใดสามารถย้อนคืนคำสัญญาที่ผิดพลาดนั้นได้

แสงจันทร์สาดส่องลงบนผิวน้ำอีกครั้ง เจ้าชายทอดพระเนตรเห็นหงส์ขาวว่ายน้ำอยู่กลางทะเลสาบอย่างเงียบงัน ดวงตาของหงส์สะท้อนแววเศร้าและความเจ็บปวดที่พระองค์จำได้ดี พระองค์ทรงก้าวลงสู่ผิวน้ำอย่างสงบ หงส์ขาวว่ายน้ำเข้าใกล้ริมฝั่งราวกับรับรู้ถึงความจริงในถ้อยคำที่พระองค์กำลังจะเอื้อนเอ่ย

“โอเดตต์… ฉันขอโทษ” เจ้าชายตรัสเสียงแผ่วเบา “ฉันมิได้ตั้งใจจะผิดคำสัญญา ฉันถูกหลอก… แต่ความรักของฉันยังคงเป็นของเธอเพียงผู้เดียว” หงส์ขาวมิได้ตอบ หากแต่โน้มคอลงอย่างอ่อนโยน ก่อนจะเปล่งแสงจาง ๆ รอบกาย ราวกับยอมรับความรักนั้น แม้จะสายเกินไป

เจ้าชายซิกฟรีดทรงรู้ดีว่าไม่มีเวทมนตร์ใดสามารถลบล้างความผิดพลาดได้ แต่พระองค์ยังคงมีสิ่งหนึ่งที่สามารถมอบให้นางได้ นั่นคือการเสียสละ เจ้าชายจึงตัดสินใจก้าวลงสู่ทะเลสาบอย่างสงบโดยมีหงส์ขาวว่ายน้ำเคียงข้างพระองค์ แสงจันทร์สาดส่องลงบนร่างของทั้งสอง และในชั่วเสี้ยววินาทีหนึ่ง คำสาปก็สลายไป ไม่ใช่ด้วยเวทมนตร์ หากด้วยความรักแท้ที่ไม่หวั่นไหวต่อความผิดพลาดและความตาย

รุ่งเช้า ชาวบ้านพบว่าทะเลสาบเงียบงันกว่าทุกวัน ไม่มีหงส์ขาว ไม่มีเจ้าชาย ไม่มีเสียงใดนอกจากสายลมที่พัดผ่านเบา ๆ บางคนกล่าวว่าเห็นหงส์คู่โบยบินขึ้นสู่ฟากฟ้า บางคนกล่าวว่าได้ยินเสียงเพลงแผ่วเบาในสายลม แต่ทุกคนรู้ว่า ณ ที่แห่งนั้น ความรักแท้ได้เกิดขึ้น และยังคงอยู่ตลอดไป

เจ้าชายซิกฟรีดอยู่ระหว่างเจ้าหญิงโอเดตต์ในชุดขาวและหญิงสาวในชุดดำ โอดีล ตัวแทนความรักและการหลอกลวง จากนิทานตำนานรักทะเลสาบหงส์ Swan Lake
ภาพประกอบนิทาน “ตำนานรักทะเลสาบหงส์ : Swan Lake” แสดงเจ้าชายซิกฟรีดกับเจ้าหญิงโอเดตต์และโอดีล ผู้เป็นเงาของกันและกันภายใต้คำสาปแห่งความรัก
Posted in นิทานก่อนนอน, นิทานนำบุญ, นิทานสอนใจ

คำสอนของแม่ – นิทานก่อนนอนสอนใจที่อบอุ่นและให้พลังใจแก่ทุกคน

นิทานต่อไปนี้ เป็นนิทานที่ผม (นำบุญ นามเป็นบุญ) เคยแต่งลงใน นิตยสารขวัญเรือน และเคยนำลงเผยแพร่ในเว็บไซต์ นิทานนำบุญ สาขา 2 ซึ่งปัจจุบันได้ปิดตัวไปแล้ว ในโอกาสที่เว็บไซต์ นิทานนำบุญ กำลังปรับปรุงเนื้อหาและยุติการเผยแพร่นิทานบางส่วน ผมจึงอยากนำนิทานเรื่องนี้ ซึ่งเป็นหนึ่งในเรื่องที่อาจมีผู้อ่านไม่มากนัก กลับมาเผยแพร่อีกครั้ง

นิทานเรื่องนี้เป็นเรื่องราวเรียบง่ายแต่เปี่ยมด้วยพลังใจของเด็กหญิงคนหนึ่งผู้เติบโตมาท่ามกลางความยากลำบาก แต่เธอมีหัวใจที่ไม่ยอมแพ้ และเชื่อมั่นในคำสอนของแม่ผู้เปี่ยมด้วยความรักและเมตตา เรื่องราวสะท้อนให้เห็นคุณค่าของความมุ่งมั่น ความกตัญญู และความพยายามในการทำสิ่งต่าง ๆ ด้วยใจจริง เป็นนิทานที่จะทำให้ผู้อ่านได้ทั้งความอบอุ่นและแรงบันดาลใจในเวลาเดียวกัน

กาลครั้งหนึ่งนานมาแล้ว มีสาวน้อยคนหนึ่งชื่อว่า “ลินลา” ลินลาอาศัยอยู่ในบ้านหลังเล็ก ๆ กับแม่และน้องอีกสองคน ครอบครัวของลินลามีฐานะไม่สู้ดีนัก หนำซ้ำ แม่ของลินลาก็อายุมากแล้ว ลินลาจึงอยากหางานทำเพื่อนำเงินมาดูแลแม่และน้อง ๆ ให้มีชีวิตสุขสบายกว่าที่เป็นอยู่

วันหนึ่ง ลินลาทราบข่าวว่า พระราชินีทรงต้องการสาวใช้คนใหม่ไปทำงานในวัง แม้ลินลาจะไม่รู้ระเบียบวิธีในการทำงานรับใช้เจ้านายในวังมาก่อน แต่เธอก็คิดว่า นี่คงเป็นหนทางหนึ่งที่จะช่วยให้เธอดูแลแม่กับน้อง ๆ ให้สุขสบายได้เร็วขึ้น ลินลาจึงขออนุญาตแม่ไปสมัครทำงาน ทั้ง ๆ ที่เธอก็แอบหวั่นใจอยู่ไม่ใช่น้อย

ก่อนออกเดินทาง แม่ของลินลากอดลูกสาวคนดีเอาไว้ในอ้อมอก พร้อมกับให้กำลังใจว่า “งานทุกอย่าง…ถ้าเราเอาใจใส่ ก็ไม่มีอะไรยากจนเราทำไม่ได้หรอกนะลูก”

คำสอนของแม่ทำให้ลินลาอบอุ่นใจอย่างบอกไม่ถูก ลินลากอดแม่แนบแน่น จากนั้น เธอก็ลาแม่เพื่อเดินทางไปยังพระราชวังตามที่ตั้งใจเอาไว้

เมื่อมาถึงพระราชวัง ลินลาพบว่ามีสาวชาวบ้านแห่แหนกันมาสมัครเป็นสาวใช้ในวังนับได้เกือบหนึ่งร้อยคน แต่เนื่องจากตำแหน่งที่ว่างมีเพียงตำแหน่งเดียว นางข้าหลวงในวังจึงต้องทดสอบเด็กสาวแต่ละคนว่าจะทำงานได้ดีสักแค่ไหน

งานแรกที่ลินลาต้องลองทำคือการดูแลที่นอนในห้องบรรทมของพระราชา ลินลาไม่แน่ใจว่าควรทำอะไรบ้าง เธอค่อย ๆ คิด คิดอย่างเอาใจใส่ ในที่สุด เธอก็ตัดสินใจเริ่มงานด้วยการซักผ้าปูที่นอนจนสะอาดเอี่ยม แล้วนำมันไปตากให้หอมกลิ่นแดด จากนั้น เธอก็นำผ้ามาปูบนเตียงจนเรียบตึง แล้วนำดอกไม้หอมจัดใส่แจกันตั้งไว้ในห้อง เมื่อพระราชาที่เหนื่อยกับการทำงานมาทั้งวันได้เห็นเตียงที่ปูอย่างเรียบร้อยและหอมสะอาดเป็นพิเศษ แถมยังมีกลิ่นดอกไม้ชวนให้สบายใจ พระองค์จึงนอนหลับสนิทตลอดทั้งคืน

วันต่อมา ลินลาได้รับมอบหมายให้ดูแลสวนดอกไม้ของพระราชินี ในตอนแรก ลินลาไม่แน่ใจว่าควรทำอะไรบ้าง เธอค่อย ๆ คิด คิดอย่างเอาใจใส่ ในที่สุด เธอก็ตัดสินใจเริ่มงานด้วยการตัดหญ้าให้เป็นระเบียบ, ตัดแต่งพุ่มไม้ให้ได้รูป, เช็ดถูม้านั่งจนสะอาด, นำก้อนหินน้อยใหญ่มาเรียงเป็นแนวเพิ่มความงามให้กับทางเดินในสวน, หาบ้านนกหลังเล็ก ๆ มาแขวนไว้ตามต้นไม้ แล้วเอาอ่างน้ำมาวางกลางสนามเพื่อให้นกมีน้ำสะอาดดื่มกิน เมื่อพระราชินีผู้มีจิตใจอ่อนโยนเสด็จมาเห็นสวนสวยที่มีชีวิตชีวาด้วยเสียงนกร้อง พระองค์ก็ทรงยิ้มและรู้สึกประทับใจอย่างบอกไม่ถูก

วันสุดท้าย นางข้าหลวงมอบหมายให้ลินลาทำของหวานให้เจ้าชายกับเจ้าหญิงองค์น้อยที่อ้วนตุ้ยนุ้ยเสวยตามสูตรที่ทั้งสองพระองค์ทรงชอบ ลินลาดูสูตรขนมแล้วค่อย ๆ คิด คิดอย่างเอาใจใส่ จากนั้น ลินลาก็ตัดสินใจทำของหวานโดยลดน้ำตาลจากเดิมลงถึงครึ่งหนึ่ง เพราะเธอห่วงสุขภาพของเจ้าชายและเจ้าหญิง ลินลาใช้วิธีจัดแต่งของหวานในจานเป็นรูปสัตว์น่ารัก ๆ เพื่อทำให้เจ้าชายและเจ้าหญิงสนใจในหน้าตาของขนมมากกว่ารสหวานที่ลดน้อยลง ซึ่งเมื่อเจ้าชายกับเจ้าหญิงได้เห็นและชิมขนมที่ลินลาทำ ทั้งคู่ก็นั่งกินขนมแสนน่ารักของลินลากันอย่างมีความสุข

เมื่อถึงวันตัดสินผู้ที่ได้รับเลือกเป็นสาวใช้ในวัง หญิงสาวหลายคนต่างคาดเดาว่าลินลาคงได้เป็นสาวใช้คนใหม่อย่างแทบไม่ต้องสงสัย แต่ทันทีที่นางข้าหลวงประกาศผลผู้ที่ได้รับเลือก ทุกคนก็ต้องตกใจไปตาม ๆ กัน เพราะผู้ที่ได้รับเลือกให้เป็นสาวใช้คนใหม่ กลับไม่ใช่ลินลาอย่างที่หลาย ๆ คนคิด!

ลินลาผิดหวังที่เธอไม่ได้รับเลือกและหมดโอกาสทำงานหาเงินไปดูแลแม่กับน้อง ๆ แต่ในขณะที่ลินลากำลังสิ้นหวังอยู่นั้น จู่ ๆ พระราชินีก็เสด็จเข้ามาในห้อง แล้วเดินตรงมาหาลินลาโดยที่เธอไม่คาดคิดมาก่อน

เมื่อพระราชินีมายืนต่อหน้าลินลา พระองค์ก็ทรงกล่าวกับสาวน้อยผู้แสนดีว่า “คนที่เอาใจใส่ต่อการทำงานอย่างหนู คงไม่เหมาะที่จะเป็นเพียงสาวใช้ในวังเท่านั้น ชั้นอยากให้หนูมาเป็นพระพี่เลี้ยงของเจ้าชายกับเจ้าหญิง และคอยดูแลทั้งสองพระองค์ให้เติบโตอย่างมีความสุขจะได้ไหม”

ลินลาตกใจมากที่พระราชินีทรงเชื่อใจให้เธอดูแลพระโอรสและพระธิดาที่พระองค์รักดั่งแก้วตาดวงใจ แต่เมื่อพระราชินีทรงยืนยันว่าพระองค์เชื่อในความเอาใจใส่ของลินลาที่น่าจะดูแลเจ้าชายกับเจ้าหญิงได้อย่างวิเศษ ลินลาจึงรู้สึกปลาบปลื้มและรับทำงานให้พระราชินีด้วยความ เต็มใจเป็นอย่างยิ่ง

ในที่สุด ลินลาก็มีงานทำและสามารถดูแลแม่กับน้อง ๆ ได้สมดังที่เธอหวังเอาไว้ ลินลามีความสุขมาก เธอนึกขอบคุณคำสอนของแม่ พร้อมกับสัญญากับตัวเองว่า เธอจะทำงานทุกงานที่ได้รับมอบหมายด้วยความเอาใจใส่ และจะตั้งใจทำงานทั้งหลายอย่างสุดความสามารถ

#นิทานนำบุญ

Posted in นิทานกริมม์, นิทานคลาสสิก, นิทานตลกก่อนนอน

สาวน้อยนักปั่นด้าย : นิทานตลกก่อนนอนของพี่น้องกริมส์

ในบรรดานิทานคลาสสิกของพี่น้องกริมม์ (Grimm Brothers) ซึ่งเป็นนักเล่านิทานชาวเยอรมันผู้รวบรวมเรื่องเล่าพื้นบ้านในศตวรรษที่ 19 มีอยู่หลายเรื่องที่โด่งดังไปทั่วโลก เช่น ซินเดอเรลล่า, หนูน้อยหมวกแดง, ฮันเซลกับเกรเทล ฯลฯ แต่ยังมีนิทานอีกจำนวนมากที่ซ่อนตัวอยู่ในเงาของนิทานยอดนิยมเหล่านั้น หนึ่งในนั้นคือนิทานเรื่อง สาวน้อยนักปั่นด้าย (The Three Spinners) หรือแปลตรง ๆ ตามชื่อภาษาอังกฤษก็คือ “หญิงแก่สามคนกับการปั่นด้าย”

นักวิชาการด้านวรรณกรรมมองว่านิทานเรื่องนี้เป็นตัวอย่างของ “นิทานเสียดสีแบบอ่อนโยน” ที่สะท้อนค่านิยมของสังคมในยุคนั้นเกี่ยวกับแรงงานหญิง ความขยัน และรูปลักษณ์ภายนอก ตัวละครหญิงแก่ทั้งสามมีรูปร่างแปลกตาเพราะทำงานหนักมาทั้งชีวิต แต่กลับกลายเป็นผู้ช่วยให้หญิงสาวขี้เกียจได้แต่งงานกับเจ้าชายโดยไม่ต้องลงแรงเลย นักวิจารณ์บางคนชี้ว่าเรื่องนี้ตั้งคำถามกับความคาดหวังทางสังคม และเสนอความจริงที่ซ่อนอยู่ในความขบขันอย่างแยบคาย

เว็บไซต์นิทานนำบุญเลือกนำเสนอนิทานเรื่องนี้ เพราะนี่คือนิทานที่ “สนุกมาก” แต่ “คนรู้จักน้อย” ถ้าใครอ่านแล้วชอบ คอมเม้นต์บอกกันด้วยนะครับ

ในหมู่บ้านเล็ก ๆ แห่งหนึ่ง มีหญิงสาวคนหนึ่งชื่อ “ลิซ่า” ลิซ่าอาศัยอยู่กับแม่ในบ้านไม้หลังเก่า เธอเป็นคนหน้าตาน่ารัก ผิวขาว ผมทอง แต่มีนิสัยขี้เกียจอย่างยิ่ง โดยเฉพาะเรื่องการปั่นด้าย ซึ่งเป็นงานที่หญิงสาวในหมู่บ้านต้องทำทุกวัน ลิซ่ามักหลบเลี่ยงงานนี้เสมอ และใช้เวลานั่งเล่นริมหน้าต่างหรือเดินเล่นในทุ่งหญ้าแทน

แม่ของลิซ่ารู้สึกเหนื่อยใจและอับอายที่ลูกสาวไม่ยอมทำงานเหมือนคนอื่น วันหนึ่งเมื่อแม่เรียกลิซ่ามาช่วยปั่นด้ายอีกครั้ง และลิซ่าปฏิเสธอย่างไม่ใยดี แม่จึงโกรธจัดและต่อว่าลูกสาวเสียงดังจนได้ยินไปถึงถนนหน้าบ้าน

ในขณะนั้นเอง รถม้าของพระราชินีเสด็จผ่านหน้าบ้านพอดี พระราชินีได้ยินเสียงแม่ด่าลูกสาว จึงสั่งให้หยุดรถและถามว่าเกิดอะไรขึ้น แม่ของลิซ่ารู้สึกอับอายที่ลูกขี้เกียจ จึงโกหกไปว่า “ลูกสาวของข้าขยันปั่นด้ายจนข้าต้องห้ามเธอไว้ เพราะกลัวเธอจะทำงานหนักเกินไปจนล้มป่วย”

พระราชินีได้ยินเช่นนั้นก็รู้สึกประทับใจในความขยันของลิซ่า จึงกล่าวว่า “เด็กสาวเช่นนี้ควรได้รับโอกาสดี ๆ หากเธอสามารถปั่นด้ายได้มากพอ ข้าจะให้เธอแต่งงานกับเจ้าชาย” แล้วพระราชินีก็สั่งให้พาลิซ่าไปยังพระราชวังทันที โดยไม่ทันให้แม่อธิบายอะไรเพิ่มเติม

ลิซ่ารู้สึกตกใจและหวาดกลัว เธอไม่เคยปั่นด้ายเลยแม้แต่ครั้งเดียว และไม่รู้ว่าจะทำอย่างไรเมื่อไปถึงวัง แต่ก็ไม่กล้าปฏิเสธพระราชินี เธอจึงนั่งเงียบอยู่ในรถม้า มองออกไปยังทุ่งหญ้าที่เคยเดินเล่นด้วยหัวใจที่หนักอึ้ง

เมื่อมาถึงพระราชวัง ลิซ่าถูกพาไปยังห้องเล็ก ๆ ที่มีล้อปั่นด้ายตั้งอยู่กลางห้อง พร้อมกองเส้นใยผ้าจำนวนมาก พระราชินีบอกว่า “เจ้าจะต้องปั่นด้ายทั้งหมดนี้ให้เสร็จภายในสามวัน หากทำได้ ข้าจะให้เจ้าแต่งงานกับเจ้าชาย” แล้วพระราชินีก็จากไป ทิ้งให้ลิซ่ายืนตัวแข็งอยู่กลางห้องด้วยความตกใจ

ลิซ่านั่งลงข้างล้อปั่นด้ายอย่างหมดหวัง เธอไม่รู้แม้แต่ว่าจะเริ่มต้นอย่างไร น้ำตาเริ่มไหลลงแก้มขาว เธอรู้สึกว่าตนเองกำลังติดอยู่ในเรื่องโกหกของแม่ และไม่มีทางออกใดเลยในสถานการณ์นี้

ขณะที่เธอกำลังร้องไห้ เสียงเคาะประตูเบา ๆ ก็ดังขึ้น เมื่อเปิดออก เธอเห็นหญิงแก่สามคนยืนอยู่หน้าห้อง คนแรกมีเท้ากว้างและแบนจนแทบไม่เห็นข้อเท้า คนที่สองมีริมฝีปากหนาและยาวจนเกือบถึงคาง ส่วนคนที่สามมีนิ้วโป้งใหญ่และหยาบกร้านราวกับไม้เก่า

หญิงแก่คนแรกพูดว่า “เราได้ยินเสียงร้องไห้ของเจ้า และรู้ว่าเจ้าเดือดร้อน” คนที่สองเสริมว่า “เรามีความสามารถในการปั่นด้าย และยินดีจะช่วยเจ้า” คนที่สามกล่าวว่า “แต่มีข้อแลกเปลี่ยน คือ หากเจ้าทำสำเร็จ เจ้าต้องเชิญพวกเราไปงานแต่งงานของเจ้า และแนะนำเราต่อเจ้าชายว่าเป็นญาติของเจ้า”

ลิซ่ารู้สึกประหลาดใจ แต่ก็รีบพยักหน้าอย่างดีใจ “ข้าสัญญา” เธอกล่าว หญิงแก่ทั้งสามจึงเข้ามาในห้อง และเริ่มปั่นด้ายอย่างคล่องแคล่ว เสียงล้อหมุนดังเป็นจังหวะ และเส้นใยผ้าค่อย ๆ กลายเป็นด้ายเรียบงามในมือของพวกเธอ ลิซ่านั่งมองด้วยความทึ่งและโล่งใจ

ภายในสามวัน หญิงแก่ทั้งสามช่วยกันปั่นด้ายจนเสร็จเรียบร้อย เส้นด้ายที่ได้มีความเรียบงามและแข็งแรงจนช่างในวังยังเอ่ยปากชม ลิซ่าไม่ต้องแตะล้อปั่นเลยแม้แต่นิดเดียว เธอรู้สึกทั้งโล่งใจและละอายใจในคราวเดียวกัน แต่ก็ยังไม่กล้าบอกความจริงกับใคร

เมื่อพระราชินีเห็นงานที่เสร็จเรียบร้อย ก็พอพระทัยอย่างยิ่ง พระองค์กล่าวว่า “เจ้าทำได้ดีมาก ลิซ่า ข้าจะจัดงานแต่งงานให้เจ้าในเร็ววันนี้ เจ้าชายจะต้องดีใจแน่” ลิซ่ารู้สึกทั้งตื่นเต้นและหวาดหวั่น เพราะเธอยังไม่ลืมคำสัญญาที่ให้ไว้กับหญิงแก่ทั้งสาม

ในวันงานแต่งงาน ลิซ่าสวมชุดเจ้าสาวสีขาวเรียบหรู ผมทองถูกรวบอย่างงดงามด้วยริบบิ้นสีฟ้าอ่อน แขกเหรื่อมากมายมาร่วมงาน และเจ้าชายก็ยิ้มให้เธออย่างอ่อนโยน แต่ลิซ่ายังไม่สบายใจนัก เพราะเธอรู้ว่าต้องทำตามคำสัญญาให้ครบถ้วน

เมื่อพิธีแต่งงานจบลง ลิซ่าจึงเชิญหญิงแก่ทั้งสามเข้ามาในงาน และกล่าวกับเจ้าชายว่า “นี่คือญาติของข้า ผู้มีพระคุณที่ช่วยข้าในยามลำบาก” เจ้าชายมองหญิงแก่ทั้งสามด้วยความสงสัย เขาเห็นเท้าที่แบน ริมฝีปากที่ยาว และนิ้วโป้งที่ใหญ่เกินธรรมดา จึงถามอย่างสุภาพว่า “เหตุใดท่านจึงมีรูปร่างเช่นนี้”

หญิงแก่คนแรกตอบว่า “ข้าใช้เท้ากดล้อปั่นทุกวันจนเท้ากลายเป็นเช่นนี้” คนที่สองกล่าวว่า “ข้าต้องเป่าลมใส่เส้นใยผ้าอยู่เสมอ ริมฝีปากจึงยืดยาว” ส่วนคนที่สามพูดว่า “ข้าต้องใช้นิ้วโป้งกดเส้นด้ายตลอดเวลา จนมันใหญ่และหยาบกร้าน” เจ้าชายฟังแล้วนิ่งไปครู่หนึ่ง ก่อนจะหันมาหาลิซ่าและกล่าวอย่างหนักแน่นว่า “ข้าจะไม่ให้เจ้าปั่นด้ายอีกเลยตลอดชีวิต”

หลังจากเจ้าชายประกาศว่าจะไม่ให้ลิซ่าปั่นด้ายอีกเลย ทุกคนในงานต่างหัวเราะเบา ๆ ด้วยความเอ็นดู หญิงแก่ทั้งสามยิ้มอย่างพอใจ และกล่าวว่า “ขอบคุณเจ้าที่รักษาสัญญา” ก่อนจะค่อย ๆ เดินออกจากงาน ลิซ่ามองตามด้วยความซาบซึ้งและสำนึกในบุญคุณ

ลิซ่าใช้ชีวิตในวังอย่างสงบสุข เธอไม่ต้องปั่นด้ายอีกเลยตามคำสั่งของเจ้าชาย แต่เธอก็ไม่ลืมบทเรียนจากเหตุการณ์ทั้งหมด เธอเริ่มหัดทำงานบ้านเล็ก ๆ น้อย ๆ ด้วยตนเอง และเรียนรู้ที่จะรับผิดชอบมากขึ้น แม้จะไม่ใช่เรื่องปั่นด้าย แต่เธอก็อยากเป็นคนที่เจ้าชายภูมิใจ

  • การโกหกอาจทำให้เราเดือดร้อนมากขึ้น
  • ความขี้เกียจไม่ช่วยให้ชีวิตดีขึ้น
  • การรักษาสัญญาคือคุณธรรมที่มีค่า
  • ทุกประสบการณ์คือบทเรียนสอนใจ
Posted in นิทานก่อนนอนเรื่องยาว, นิทานความรัก, นิทานแอนเดอร์สัน

ใต้ร่มหลิว : นิทานความรักก่อนนอนที่ทำให้หัวใจสั่นไหว จาก ฮันน์ คริสเตียน แอนเดอร์สัน

ใต้ร่มหลิว (Under the Willow Tree) เป็นหนึ่งในนิทานที่งดงามและละเมียดละไมที่สุดของ ฮันส์ คริสเตียน แอนเดอร์สัน (Hans Christian Andersen) นักเขียนชาวเดนมาร์กผู้ได้รับการยกย่องว่าเป็น “บิดาแห่งนิทานสำหรับเด็ก” และเป็นผู้แต่งนิทานอมตะอย่าง เงือกน้อย, ลูกเป็ดขี้เหร่, เจ้าหญิงกับเมล็ดถั่ว ซึ่งล้วนเป็นที่รู้จักอย่างกว้างขวาง แต่ในบรรดานิทานทั้งหมด ยังมีนิทานบางเรื่องที่งดงามแต่ไม่ค่อยถูกหยิบมาเล่า เช่น ใต้ร่มหลิว (Under the Willow Tree)

นักวิชาการหลายท่านมองว่า ใต้ร่มหลิว เป็นหนึ่งในนิทานความรักที่ “ซื่อตรงต่อความรู้สึกของมนุษย์” มากที่สุดของแอนเดอร์สัน แม้จะไม่มีจุดหักเหแรง ๆ หรือฉากแฟนตาซี แต่กลับมีพลังทางอารมณ์ที่ลึกซึ้ง นักอ่านบางคนกล่าวว่า “นี่คือเรื่องรักที่จริงที่สุดในนิทานของแอนเดอร์สัน”

เว็บไซต์นิทานนำบุญเลือกนำเสนอนิทานเรื่อง ใต้ร่มหลิว เพราะนี่คือนิทานความรักที่มีแง่มุมอันน่าสนใจ ทั้งในด้านความงาม ความจริง และความเศร้าอันละเมียดละไม ซึ่งการเรียบเรียงพยายามรักษาเนื้อหาและอารมณ์ตามต้นฉบับ โดยมีการเพิ่มรายละเอียดในบางฉากเพื่อให้ผู้อ่านร่วมสมัยเข้าใจได้ง่ายขึ้น แต่ไม่แต่งเติมโครงเรื่องหรือเปลี่ยนเจตนาดั้งเดิมของผู้แต่ง

หากคุณชอบนิทานเรื่องนี้ และต้องการอ่านฉบับดั้งเดิมของแอนเดอร์สัน สามารถค้นหาได้โดยใช้คำว่า “Under the Willow Tree by Hans Christian Andersen” ในเว็บไซต์วรรณกรรมต่างประเทศหรือฐานข้อมูลนิทานคลาสสิก

ณ เมืองเล็กริมทะเลชื่อเคอเกอ (Kjøge) ที่ตั้งอยู่ในเดนมาร์ก มีบ้านเรือนเรียงรายอย่างเงียบสงบ ทุ่งหญ้ากว้างไกลทอดตัวออกไปจนสุดสายตา และลำธารเล็กๆ ไหลผ่านกลางเมืองอย่างอ่อนโยน ริมลำธารนั้นมีต้นหลิวเก่าแก่ต้นหนึ่งยืนต้นอยู่อย่างโดดเด่น กิ่งก้านของมันห้อยระย้าลงมาเหมือนม่านธรรมชาติที่โอบล้อมพื้นที่เล็ก ๆ ใต้ร่มเงาไว้อย่างอบอุ่น

ใต้ต้นหลิวนั้น เด็กชายคนุด (Knud) และเด็กหญิงโยฮันนา (Johanne) มักใช้เวลาร่วมกันในวัยเยาว์ พวกเขาเป็นเพื่อนบ้านที่เติบโตเคียงกัน บ้านของทั้งคู่อยู่ติดกันโดยมีพุ่มกุหลาบป่าคั่นกลาง เด็กทั้งสองชอบเล่นใต้ต้นหลิว พูดคุยกันอย่างไร้เดียงสา และมองดูน้ำในลำธารไหลผ่านไปอย่างสงบเงียบ

คนุดเป็นเด็กชายที่เงียบขรึม มีจิตใจอ่อนโยนและช่างคิด ส่วนโยฮันนาเป็นเด็กหญิงสดใส ร่าเริง และกล้าหาญกว่าคนุดอยู่มาก เธอมักเล่าเรื่องที่ฝันให้คนุดฟัง และชวนเขาจินตนาการถึงโลกที่อยู่ไกลออกไปจากเมืองเล็ก ๆ ของพวกเขา ต้นหลิวกลายเป็นสถานที่แห่งความฝัน เป็นที่ที่พวกเขาได้แบ่งปันความคิด ความรู้สึก และความหวังในแบบที่เด็ก ๆ เท่านั้นจะเข้าใจ

แม้จะอยู่ใกล้น้ำ แต่เด็กทั้งสองไม่เคยตกลงไป เพราะโยฮันนามักพูดว่า “พระเจ้าคอยเฝ้ามองเราอยู่เสมอ” คำพูดนั้นกลายเป็นคำปลอบโยนที่คนุดจดจำไว้ในใจ เขาไม่กล้าลงเล่นน้ำเหมือนเด็กคนอื่น และมักถูกล้อว่าเป็นคนขี้ขลาด แต่โยฮันนาไม่เคยหัวเราะเยาะเขา เธอกลับบอกว่า “ในฝันของฉัน เธอกล้าพอจะจมน้ำเพื่อช่วยฉันเลยนะ”

คำพูดนั้นกลายเป็นสิ่งที่คนุดภาคภูมิใจ แม้จะเป็นเพียงภาพในฝันของโยฮันนา แต่เขาก็รู้สึกว่าเขาเป็นคนกล้าหาญในสายตาของเธอ ต้นหลิวจึงไม่ใช่แค่ต้นไม้ธรรมดา แต่เป็นที่ที่ความรัก ความกล้าหาญ และความผูกพันได้เติบโตขึ้นอย่างเงียบ ๆ และงดงามในหัวใจของเด็กทั้งสอง

เมื่อฤดูใบไม้ผลิผ่านไปและฤดูร้อนมาเยือน เด็กทั้งสองก็เติบโตขึ้น คนุดเริ่มช่วยงานในบ้านและเรียนรู้การทำงานจากพ่อ ส่วนโยฮันนาเริ่มอ่านหนังสือมากขึ้น และมีความฝันที่จะไปเรียนต่อในเมืองหลวง ต้นหลิวยังคงเป็นที่พักใจของทั้งสอง แม้จะมีภาระมากขึ้น แต่พวกเขายังหาเวลามานั่งใต้ร่มหลิว และพูดคุยกันถึงอนาคตที่ยังไม่ชัดเจน

วันหนึ่ง โยฮันนาได้รับข่าวดีว่าเธอจะได้ไปเรียนในโคเปนเฮเกน เมืองหลวงที่เต็มไปด้วยโอกาสและความฝัน คนุดยิ้มให้เธออย่างยินดี แม้ในใจจะรู้สึกหวิว ๆ คนุดไม่กล้าบอกความรู้สึกที่ซ่อนอยู่ เขาเพียงพูดว่า “เธอจะได้เห็นโลกกว้างแล้ว ฉันดีใจด้วยจริง ๆ” โยฮันนาเพียงยิ้มตอบ และบอกว่า “ฉันจะเขียนจดหมายถึงเธอทุกเดือนนะ”

หลังจากโยฮันนาเดินทางไป คนุดยังคงใช้ชีวิตในเมืองเล็กอย่างเรียบง่าย เขาทำงานหนัก ช่วยพ่อแม่ และเฝ้ารอจดหมายจากเธอทุกเดือน คนุดเก็บจดหมายไว้ในกล่องไม้เล็ก ๆ ใต้เตียง และมักจะอ่านซ้ำในคืนที่คิดถึงเธอมากที่สุด ต้นหลิวกลายเป็นที่ที่เขาไปนั่งเงียบ ๆ เพื่อระลึกถึงวันเก่า ๆ และจินตนาการถึงเสียงหัวเราะของโยฮันนา

เวลาผ่านไป…หลายปี คนุดกลายเป็นชายหนุ่มผู้มีความสามารถ เขาตัดสินใจเดินทางไปโคเปนเฮเกนเพื่อพบโยฮันนาอีกครั้ง หัวใจของเขาเต็มไปด้วยความหวังและความกล้า เขาเดินทางด้วยรถม้า ผ่านทุ่งหญ้าและเมืองต่าง ๆ จนมาถึงเมืองหลวงที่เต็มไปด้วยผู้คนและเสียงจอแจ เขารู้สึกตัวเล็ก…ในโลกที่กว้างใหญ่ แต่เขายังคงมั่นใจในสิ่งที่เขาตั้งใจจะทำ

เมื่อคนุดได้พบโยฮันนาอีกครั้ง เธอเปลี่ยนไปมาก เธอกลายเป็นหญิงสาวผู้สง่างาม มีมารยาทและมีความรู้ที่ลึกซึ้ง เธออยู่ในสังคมที่คนุดไม่คุ้นเคย และดูเหมือนว่าเธอจะลืมวันเก่า ๆ ไปแล้ว คนุดไม่กล้าพูดถึงต้นหลิว หรือจดหมายที่เขาเก็บไว้ เขาเพียงยิ้มและฟังเธอเล่าเรื่องชีวิตในเมืองหลวงโดยไม่พูดอะไร

หลังจากพบกันครั้งนั้น คนุดกลับมายังเมืองเคอเกอด้วยหัวใจที่เงียบงัน เขาไม่พูดถึงโยฮันนาให้ใครฟังอีก และไม่เขียนจดหมายถึงเธอเช่นเคย เขาเก็บกล่องไม้ที่บรรจุจดหมายไว้ในลิ้นชักลึกสุดของโต๊ะทำงาน และใช้ชีวิตอย่างเรียบง่ายเหมือนเดิม ต้นหลิวยังคงยืนอยู่ที่เดิม แต่เขาไม่ไปนั่งใต้ร่มเงาอีกต่อไป ราวกับว่าความทรงจำที่เคยงดงามได้กลายเป็นสิ่งที่เขาไม่กล้าแตะต้อง

วันเวลาผ่านไปนานแสนนาน คนุดกลายเป็นชายชราผู้เงียบขรึม เขาไม่แต่งงาน และไม่มีครอบครัวของตนเอง แต่เขาเป็นที่รักของผู้คนในเมืองเล็ก ๆ ด้วยความซื่อตรงและเมตตา เขามักช่วยเหลือเด็ก ๆ และเล่าเรื่องต้นหลิวให้ฟังอย่างอ่อนโยน แม้จะไม่เอ่ยชื่อโยฮันนา แต่ทุกคนรู้ว่าเรื่องนั้นมีใครบางคนซ่อนอยู่ในความเงียบของเขา

จนกระทั่งวันหนึ่ง เมื่อคนุดรู้ว่าตนเองอาจมีเวลาเหลือไม่มาก คนุดได้ขอให้เพื่อนบ้านฝังเขาไว้ใต้ต้นหลิวต้นเดิม เขาบอกกับเพื่อนบ้านว่า “ที่นั่นคือที่ที่ผมเคยมีความสุขที่สุด” คำพูดนั้นเรียบง่าย แต่เปี่ยมด้วยความหมาย ทุกคนในเมืองเข้าใจ และเมื่อเขาจากไป หลุมศพของเขาก็ถูกวางไว้ใต้ร่มเงาของต้นหลิวที่เคยเป็นที่พักใจของเขาในวัยเยาว์

………

…………

……………

หลายปีต่อมา โยฮันนาในวัยชราได้กลับมาเยี่ยมเมืองเคอเกออีกครั้ง เธอเดินผ่านบ้านเก่า ผ่านพุ่มกุหลาบป่าที่ยังคงเติบโต และมาหยุดอยู่ใต้ต้นหลิว เธอเห็นหลุมศพเรียบง่ายที่มีชื่อ “คนุด” สลักไว้ และเห็นพวงดอกไม้สีขาวที่ใครบางคนเพิ่งวางไว้ เธอเงียบไปครู่หนึ่ง ก่อนจะโน้มตัวลงและวางมือบนหินหลุมศพอย่างแผ่วเบา

“เขาเป็นคนที่ฉันรักที่สุดในชีวิต” เธอกล่าวเบา ๆ กับต้นหลิวที่ไหวตามสายลม ราวกับต้นไม้รับรู้และตอบรับคำพูดนั้น ใบหลิวปลิวไหวอย่างอ่อนโยน แสงแดดยามเย็นส่องผ่านช่องว่างระหว่างกิ่งไม้ลงบนหลุมศพและใบหน้าของหญิงชราอย่างละเมียดละไม มันเป็นภาพที่สงบงามและเปี่ยมไปด้วยความทรงจำที่ไม่เคยจางหาย

หลังจากโยฮันนาได้พบหลุมศพของคนุด เธอนั่งลงใต้ต้นหลิวอย่างเงียบ ๆ สายลมพัดใบหลิวปลิวไหวเหนือศีรษะของเธอ ราวกับต้นไม้กำลังเล่าเรื่องราวที่เธอเคยลืมไป เธอหลับตาและปล่อยให้ความทรงจำในวัยเยาว์ไหลกลับมาอย่างช้า ๆ ทั้งเสียงหัวเราะ การเล่นริมลำธาร และคำพูดของคนุดที่เคยบอกว่า “ฉันดีใจที่เธอจะได้เห็นโลกกว้าง”

เธอรู้สึกถึงความเงียบที่ไม่ว่างเปล่า แต่เต็มไปด้วยความหมาย ความรักที่ไม่เคยเอ่ยออกมา และการรอคอยที่ไม่เคยเรียกร้องสิ่งตอบแทน หลุมศพนั้นเรียบง่าย ไม่มีเครื่องประดับ ไม่มีคำสรรเสริญ มีเพียงชื่อเดียวที่สลักไว้ และดอกไม้ป่าที่ขึ้นเองรอบ ๆ ราวกับธรรมชาติได้ดูแลเขาแทนเธอในวันที่เธอไม่อยู่

โยฮันนาเอื้อมมือไปแตะหินหลุมศพอีกครั้ง แล้วลุกขึ้นอย่างช้า ๆ เธอเดินออกจากใต้ต้นหลิวโดยไม่หันกลับไปมองอีก แต่ในใจของเธอ ต้นหลิวยังคงอยู่ และคนุดก็ยังคงนั่งอยู่ใต้ร่มเงานั้น รอเธออย่างเงียบงันเหมือนเดิม เธอรู้ดีว่าเธอไม่ได้กลับมาเพื่อพบเขา แต่เพื่อยืนยันว่าเขาไม่เคยหายไปจากใจเธอเลย

เมื่อเธอเดินกลับไปยังเมืองเล็กที่เธอเคยจากมา ทุกสิ่งดูเล็กลงแต่เปี่ยมด้วยความหมาย ผู้คนยังคงใช้ชีวิตเรียบง่าย เด็ก ๆ ยังเล่นกันริมลำธาร และต้นหลิวยังคงยืนต้นอยู่ที่เดิม ราวกับไม่มีอะไรเปลี่ยนแปลงเลย แม้เวลาจะผ่านไปนานเพียงใด

เรื่องราวของคนุดและโยฮันนาไม่ได้จบลงด้วยการครองคู่ หรือคำสัญญาใด ๆ หากแต่จบลงด้วยความรักที่เงียบงามและมั่นคง ความรักที่ไม่ต้องการคำตอบ และไม่ต้องการการครอบครอง เป็นความรักที่เติบโตใต้ต้นหลิว และยังคงอยู่ที่นั่นเสมอ ในสายลม ใบไม้ และความทรงจำของผู้ที่เคยหยุดยืนใต้ร่มเงานั้น

Posted in Uncategorized

เธอยังเป็นที่รักของใครบางคน – เพลงให้กำลังใจในวันที่ท้อแท้

ในการแต่งเพลงจากนิทาน มีเพลงอยู่ 2 แบบ แบบแรกคือเพลงที่เล่านิทานตั้งแต่ต้นเรื่องจนจบ และเพลงแบบที่สอง คือ เพลงที่นำแรงบันดาลใจจากนิทานที่ได้อ่าน มาแต่งเป็นเพลง

นิทานเรื่อง “เรายังเป็นที่รักของใครบางคน” เป็นนิทานที่เล่าเรื่องราวของตุ๊กตากระต่ายหูเดียวที่ถูกทิ้ง ทำให้มันท้อแท้และรู้สึกว่าตัวเองไร้ค่า แต่ในที่สุด มันก็พบว่า มันยังเป็นที่รักของใครบางคนอยู่

สิ่งที่นิทานอยากสื่อสาร ในส่วนหนึ่งคือเรื่องของตุ๊กตากระต่าย แต่อีกส่วนคือการส่งกำลังใจไปยังคนที่ต้องอยู่ในสภาวะที่ยากลำบาก เช่น การต้องเผชิญกับความทุกข์ที่แสนสาหัส หรือ อาจเป็นคนที่ต้องเจอกับโรตซึมเศร้า เมื่อผมคิดจะแต่งเพลง แทนที่ผมจะเล่านิทานเรื่องนี้ในรูปแบบของเพลงเล่านิทาน ผมได้เลือกแต่งเนื้อเพลงเป็นการให้กำลังใจและให้ข้อคิดแก่ผู้ฟัง ซึ่งมันอาจเป็นประโยชน์มาก ๆ สำหรับคนที่อยู่ในภาวะแบบเดียวกับตุ๊กตากระต่ายในเรื่อง

เพลง “เธอยังเป็นที่รักของใครบางคน” จึงเป็นเพลงที่ผมตั้งใจทำมาก ๆ เพราะมันคือความปรารถนาดีจากใจของผม ที่อยากส่งกำลังใจให้แก่ผู้ฟังจริง ๆ

เมื่อฟังเพลงนี้ไปแล้ว หากใครจำเนื้อเรื่องไม่ได้ ผมเรียบเรียงเนื้อเรื่องแบบย่อไว้ให้ทบทวนความทรงจำด้วยครับ

กาลครั้งหนึ่ง มีตุ๊กตาตัวหนึ่งชื่อ “เจ้าหูเดียว” เพราะมันมีหูแค่ข้างเดียว หลังจากถูกเจ้าของเดิมทอดทิ้ง มันถูกวางไว้ในแผงขายตุ๊กตามือสองกลางตลาด พร้อมกับตุ๊กตาเก่า ๆ ตัวอื่น ๆ

คืนนั้น เจ้าหูเดียวร้องไห้ไม่หยุด มันเสียใจที่เคยเป็นที่รัก แต่กลับถูกทิ้งเมื่อเก่าและชำรุด “ฉันยังอยากเป็นที่รักของใครสักคนอยู่นะ…” มันพึมพำเบา ๆ

ทันใดนั้น เสียงเล็ก ๆ ดังขึ้น “เธอจ๊ะเธอจ๋า หันมาทางนี้หน่อย” เจ้าหูเดียวหันไปพบตุ๊กตาตาหวานที่ยิ้มให้ “ฉันก็เคยถูกทิ้งเหมือนกันนะ อย่าร้องไห้เลย เธอยังเป็นที่รักของใครบางคนอยู่”

แล้วตุ๊กตาปากจู๋ก็โผล่มา หอมแก้มเจ้าหูเดียวเบา ๆ “ยินดีต้อนรับนะ เธอยังมีค่าเสมอ” และสุดท้าย เจ้าฮักตุ๊กตาขนปุกปุยก็โอบกอดเจ้าหูเดียวแน่น “ยิ้มเข้าไว้ เพราะเธอยังเป็นที่รักของใครบางคนอยู่”

ตุ๊กตาตัวอื่น ๆ ก็เข้ามาให้กำลังใจ บ้างลูบตัว บ้างร้องเพลง บ้างแค่เอาหัวอิงใกล้ ๆ โดยไม่พูดอะไรเลย แต่ทุกการกระทำนั้นเต็มไปด้วยความรัก

เจ้าหูเดียวซาบซึ้ง น้ำตาไหลด้วยความอบอุ่น มันได้เรียนรู้ว่า… การเป็นที่รักของใครบางคน คือสิ่งที่มีค่ามากเหลือเกิน และจากวันนั้น มันตั้งใจจะมอบความรักให้กับคนอื่นบ้าง เพราะแม้จะเก่า ชำรุด หรือโดดเดี่ยว… เราก็ยังเป็นที่รักของใครบางคนได้เสมอ

ถ้าใครอยากอ่านนิทานก่อนนอนเรื่อง เราก็ยังเป็นที่รักของใครบางคน ในเวอร์ชั่นที่ผมเรียบเรียงไว้แบบเต็มเรื่อง (มีรายละเอียดมากกว่าฉบับย่อ) สามารถอ่านได้ตามลิงค์ที่ด้านล่างนี้

ภาพประกอบนิทาน เรายังเป็นที่รักของใครบางคน ตุ๊กตามือสองนั่งรวมกัน สีโทนหม่น เห็นตุ๊กตาหูเดียวอยู่ด้านหน้า
ภาพประกอบนิทานก่อนนอนเรื่อง เรายังเป็นที่รักของใครบางคน ถ่ายทอดความรู้สึกอบอุ่นใจผ่านตุ๊กตามือสองที่ยังคงมีคุณค่าและเป็นที่รัก
Posted in นิทานก่อนนอนเรื่องยาว, นิทานคลาสสิก, นิทานสำหรับเด็กและผู้ใหญ่

พิน็อคคิโอ : นิทานก่อนนอนเรื่องยาว ๆ สุดคลาสสิก กับข้อคิดสอนใจทั้งเด็กและผู้ใหญ่

พิน็อคคิโอ (Pinocchio) เป็นนิทานคลาสสิกที่เขียนโดย คาร์โล คอลโลดี (Carlo Collodi) นักเขียนชาวอิตาลีในปี ค.ศ. 1883 โดยตีพิมพ์ครั้งแรกในชื่อ Le avventure di Pinocchio หรือ The Adventures of Pinocchio จุดมุ่งหมายของผู้แต่งคือการสื่อสารถึงคุณค่าของความซื่อสัตย์ ความรับผิดชอบ และการเติบโตทางจิตใจผ่านตัวละครหุ่นไม้ที่อยากเป็นเด็กจริง นิทานเรื่องนี้ไม่เพียงเป็นวรรณกรรมสำหรับเด็ก แต่ยังสะท้อนภาพสังคมอิตาลีในยุคนั้นที่กำลังเปลี่ยนผ่านจากชนบทสู่เมือง และจากวินัยสู่เสรีภาพ

เวอร์ชั่นต้นฉบับของคอลโลดีมีโทนเข้มข้นและบางช่วงก็ดุดันกว่าที่หลายคนคุ้นเคย ตัวพิน็อคคิโอในฉบับแรกเป็นเด็กดื้อที่เผชิญผลลัพธ์รุนแรงจากการกระทำของตน เช่น ถูกแขวนคอ ถูกหลอกขาย และถูกทอดทิ้ง นักวิชาการหลายคนชื่นชมว่านิทานเรื่องนี้เป็นการสอนศีลธรรมผ่านการทดลองชีวิตจริง ไม่ใช่เพียงคำสั่งสอนแบบผิวเผิน ขณะที่นักวิจารณ์บางกลุ่มมองว่าเรื่องนี้สะท้อนความหวังของผู้ใหญ่ที่อยากให้เด็ก “เชื่อฟัง” มากกว่าการเข้าใจโลกด้วยตัวเอง

ในเวอร์ชั่นเรียบเรียงใหม่โดยเว็บไซต์ นิทานนำบุญ เนื้อเรื่องยังคงโครงสร้างหลักของต้นฉบับไว้ครบถ้วน แต่ปรับโทนให้ละเมียดละไม อ่อนโยน และเหมาะกับผู้อ่านไทยทุกวัย โดยเน้นความสัมพันธ์ระหว่างพิน็อคคิโอกับเจปเปตโตเป็นแกนกลางของเรื่อง พร้อมเสริมบทสนทนาและฉากที่สะท้อนความรัก ความเสียใจ และการให้อภัยอย่างลึกซึ้ง เป้าหมายของการเรียบเรียงคือการสร้างนิทานที่ให้ทั้งอรรถรสทางวรรณกรรมและพลังบำบัดใจแก่ผู้อ่าน โดยเฉพาะผู้ที่กำลังเผชิญความผิดพลาดหรือความสูญเสีย หากผู้อ่านต้องการสัมผัสอรรถรสแบบวรรณกรรมต้นฉบับ ควรอ่านฉบับแปลเต็มของคอลโลดีควบคู่กัน เพื่อเห็นความเปลี่ยนแปลงของตัวละครในบริบทที่เข้มข้นและสมจริงยิ่งขึ้น

ในเมืองเล็ก ๆ ที่เงียบสงบ มีโรงไม้เก่า ๆ แห่งหนึ่งตั้งอยู่ริมถนนสายฝุ่น ที่นั่นมีช่างไม้ชราผู้ใจดีชื่อคุณปู่เชอรี่ เขาเป็นคนขี้บ่นเล็กน้อยตามประสาคนแก่ แต่ก็มีน้ำใจและมีความเมตตาอยู่เต็มหัวใจ ใบหน้าของเขามีจุดเด่นคือมีจมูกแดงเหมือนผลเชอรี่สุก ซึ่งเป็นที่มาของชื่อเล่นที่เพื่อนบ้านเรียกกันติดปากว่า “คุณปู่เชอรี่”

เช้าวันหนึ่งที่อากาศเย็นสบาย คุณปู่เชอรี่เดินเข้ามาในโรงไม้เพื่อเลือกไม้สำหรับแกะสลักขาโต๊ะ เขาหยิบท่อนไม้สนเก่า ๆ ขึ้นมา และทันใดนั้นเอง มีเสียงแผ่วเบาดังขึ้นจากไม้ว่า “โอ๊ย เจ็บนะ” คุณปู่เชอรี่สะดุ้งเฮือก เขามองไปรอบ ๆ ด้วยความตกใจ แต่ในโรงไม้เงียบสนิท มีเพียงท่อนไม้ในมือที่ดูธรรมดาเสียจนไม่น่าจะมีอะไรผิดปกติ

เขาลองใช้สิ่วแตะลงไปอีกครั้ง และเสียงเดิมก็ดังขึ้นอีกว่า “โอ๊ย อย่าทำฉันเจ็บ” คราวนี้คุณปู่เชอรี่โยนไม้ลงพื้นด้วยความตกใจ เขายืนอึ้งอยู่ครู่หนึ่ง แล้วพึมพำกับตัวเองว่า “ไม้พูดได้งั้นหรือ นี่มันเรื่องประหลาดจริง ๆ” หลังจากตั้งสติได้ เขาตัดสินใจจะไม่ใช้ไม้ท่อนนี้ทำขาโต๊ะอีกต่อไป

คุณปู่เชอรี่คิดถึงเพื่อนเก่าคนหนึ่งชื่อเจปเปตโต ชายชราผู้ยากจนที่อาศัยอยู่ในห้องเล็ก ๆ และมีความฝันอยากสร้างหุ่นไม้ให้เป็นลูกชาย เขาเชื่อว่าเจปเปตโตคงจะดีใจที่ได้ไม้ดี ๆ ไปใช้ แม้จะมีบางอย่างแปลกประหลาดก็ตาม เขาจึงยกไม้ท่อนนั้นให้เพื่อน พร้อมอวยพรว่า “ขอให้เจ้าหุ่นเป็นเด็กดีนะ”

เจปเปตโต ชายชราผู้ยากจน อาศัยอยู่ในห้องเล็ก ๆ ที่มีเพียงเก้าอี้ไม้ เตียงฟาง และเตาผิงที่แทบไม่มีไฟ แม้ชีวิตจะเรียบง่ายและขาดแคลน แต่หัวใจของเขาเต็มไปด้วยความฝัน เขาอยากมีลูกชายสักคนไว้เป็นเพื่อนในยามแก่เฒ่า เมื่อเขาได้รับไม้ท่อนนั้นจากคุณปู่เชอรี่ เขากลับบ้านด้วยความตื่นเต้น ดวงตาเปล่งประกายด้วยความหวังที่เขาเก็บไว้ในใจมานาน

ภายในห้องเล็ก ๆ เจปเปตโตจัดโต๊ะ เตรียมสิ่วและค้อน แล้วเริ่มแกะสลักไม้ทีละนิด เขาเริ่มจากหัว โดยทำให้มีผมสีดำ ตาโต และปากเล็ก ๆ ที่ยิ้มอยู่เสมอ เมื่อเขาแกะปากเสร็จ พิน็อคคิโอก็หัวเราะเสียงดังขึ้นมา เจปเปตโตสะดุ้งเล็กน้อย แต่เมื่อเห็นรอยยิ้มของหุ่นไม้ เขาก็หัวเราะตามด้วยความสุข “เจ้าหุ่นนี่มีชีวิตจริง ๆ หรือ” เขาพึมพำเบา ๆ พลางยิ้มอย่างอ่อนโยน

เมื่อเจปเปตโตแกะสลักแขน พิน็อคคิโอก็ยกแขนขึ้นมาเอง และตบหน้าเจปเปตโตเบา ๆ ด้วยท่าทางซุกซน เจปเปตโตหัวเราะพลางพูดว่า “เจ้าหุ่นนี่ซนแต่เกิดเลยนะ” เขารู้สึกเหมือนกำลังพูดกับลูกชายจริง ๆ ความเหงาในใจที่เคยเงียบงันเริ่มถูกเติมเต็มด้วยเสียงหัวเราะและความเคลื่อนไหวของพิน็อคคิโอ

เจปเปตโตตั้งชื่อหุ่นว่า พิน็อคคิโอ ชื่อที่เขาคิดว่าฟังดูน่ารักและมีเอกลักษณ์ “เจ้าจะเป็นลูกชายของฉัน” เขากล่าวด้วยน้ำเสียงอ่อนโยน พิน็อคคิโอยิ้มกว้าง แต่ไม่ยอมอยู่นิ่ง เขากระโดดลงจากโต๊ะแล้ววิ่งออกจากบ้านทันที เจปเปตโตตกใจ รีบวิ่งตามไปด้วยความเป็นห่วง “หยุดก่อน พิน็อคคิโอ เจ้าต้องเรียนรู้ก่อนจะเป็นเด็กจริง” เขาร้องเรียกด้วยเสียงสั่นเครือ

พิน็อคคิโอวิ่งออกจากบ้านของเจปเปตโตด้วยความตื่นเต้น เขาไม่เคยรู้จักโลกภายนอกมาก่อน ทุกสิ่งดูน่าตื่นตาและน่าลอง ถนนสายเล็ก ๆ ที่เต็มไปด้วยฝุ่นและเสียงของผู้คนดูเหมือนจะเปิดประตูสู่การผจญภัยครั้งใหม่ เขาวิ่งไปเรื่อย ๆ จนกระทั่งเหนื่อย และแอบเข้าไปในบ้านร้างหลังหนึ่งเพื่อพัก

บ้านหลังนั้นเงียบสงัด มีเพียงแสงแดดอ่อน ๆ ส่องผ่านหน้าต่างไม้เก่า ๆ พิน็อคคิโอนั่งลงบนพื้นและถอนหายใจเบา ๆ “อิสระนี่มันดีจริง ๆ” เขาพึมพำกับตัวเอง ดวงตาของเขาเปล่งประกายด้วยความอยากรู้อยากเห็น แต่ในใจลึก ๆ ก็มีความว่างเปล่าที่เขายังไม่เข้าใจ

ทันใดนั้น เสียงแหลมเล็กก็ดังขึ้นจากมุมห้อง “เด็กน้อย เจ้าคิดว่าอิสระคือการหนีจากผู้ที่รักเจ้าอย่างนั้นหรือ” พิน็อคคิโอสะดุ้ง เขม้นมองไปยังต้นเสียง และพบจิ้งหรีดตัวหนึ่งเกาะอยู่บนผนัง มันมีดวงตาเล็ก ๆ ที่ดูฉลาดและสงบ “เจ้าเป็นใคร” พิน็อคคิโอถามด้วยน้ำเสียงระแวง

“ฉันคือจิ้งหรีดพูดได้ อยู่ที่นี่มานานกว่าร้อยปี ฉันรู้จักบ้านหลังนี้ดี และรู้จักเด็กดื้ออย่างเจ้าดีเช่นกัน” จิ้งหรีดตอบด้วยเสียงเรียบ พิน็อคคิโอขมวดคิ้ว “ฉันจะทำอะไรก็ได้ ฉันไม่ใช่เด็กจริง ๆ ด้วยซ้ำ” เขาพูดอย่างดื้อรั้น จิ้งหรีดถอนหายใจเบา ๆ แล้วกล่าวว่า “นั่นแหละคือปัญหา เจ้ามีหัวใจของเด็ก แต่ยังไม่รู้จักความรับผิดชอบ ความรัก และความเจ็บปวดที่มาพร้อมกับการเป็นมนุษย์”

พิน็อคคิโอเงียบไปครู่หนึ่ง เขารู้สึกไม่สบายใจ แต่ก็ไม่อยากยอมรับคำพูดของจิ้งหรีด “ฉันไม่ต้องการคำสั่งจากแมลงตัวเล็ก ๆ อย่างเจ้า” เขาพูดเสียงแข็ง จิ้งหรีดถอนหายใจเบา ๆ แล้วกล่าวว่า “ฉันพูดเพราะฉันห่วงเจ้า เด็กที่ไม่ฟังคำเตือน มักจะพบกับความทุกข์ก่อนจะเข้าใจความจริง” พิน็อคคิโอโกรธจัด เขาหยิบรองเท้าไม้ขว้างใส่จิ้งหรีดด้วยความหุนหัน เสียงดังปัง แล้วทุกอย่างก็เงียบลงอีกครั้ง

พิน็อคคิโอนั่งอยู่คนเดียวในบ้านร้าง ความเงียบที่เคยสบายกลับกลายเป็นความว่างเปล่าที่กดดัน เขาเริ่มรู้สึกถึงบางสิ่งที่เขาไม่เคยรู้จักมาก่อน นั่นคือความเสียใจ แม้จะไม่เข้าใจทั้งหมด แต่ในใจของพิน็อคคิโอเริ่มมีเสียงเล็ก ๆ ที่เตือนเขาว่า เขาอาจทำผิดไปแล้วจริง ๆ

เมื่อออกจากบ้านร้าง พิน็อคคิโอเดินกลับออกมาสู่ถนนอีกครั้ง เขาเดินไปเรื่อย ๆ จนพบกลุ่มเด็กที่กำลังเล่นกันอย่างสนุกสนาน เด็กคนหนึ่งร้องขึ้นว่า “เฮ้ เจ้าหุ่นไม้ เจ้ามาจากไหน” พิน็อคคิโอตอบอย่างภูมิใจ “ฉันชื่อพิน็อคคิโอ ฉันเป็นเด็กจริง” เด็ก ๆ หัวเราะกันเสียงดัง “เด็กจริงงั้นหรือ แล้วทำไมเจ้าถึงไม่มีโรงเรียน”

พิน็อคคิโออึกอัก เขาไม่รู้จะตอบอย่างไร เขาเพิ่งเกิดได้ไม่นาน และยังไม่เคยเข้าโรงเรียนเลย ทันใดนั้น ตำรวจนายหนึ่งเดินผ่านมา เขาสังเกตเห็นพิน็อคคิโอที่กำลังโต้เถียงกับเด็ก ๆ และดูเหมือนจะสร้างความวุ่นวาย “เกิดอะไรขึ้นที่นี่” เขาถามเสียงเข้ม เด็ก ๆ ชี้ไปที่พิน็อคคิโอ “เขาเป็นหุ่นไม้ที่หนีออกจากบ้าน” ตำรวจหรี่ตามองพิน็อคคิโอ “เจ้ามีผู้ปกครองไหม”

พิน็อคคิโอพยายามโกหกตำรวจว่าเขาอยู่คนเดียว ไม่ต้องการใคร แต่ทันใดนั้น จมูกของพิน็อคคิโอก็ยาวขึ้นเล็กน้อย ตำรวจตกใจ “หุ่นไม้โกหกได้ด้วยหรือ” เขาพึมพำด้วยความประหลาดใจ ก่อนที่พิน็อคคิโอจะหนีไปได้ ตำรวจก็จับเขาไว้ และพาไปยังสถานีเล็ก ๆ ที่อยู่ใกล้ตลาด เขาไม่ได้ถูกขัง แต่ถูกสั่งให้นั่งรอจนกว่าจะมีผู้ปกครองมารับ

ไม่นานนัก เจปเปตโตก็มาถึง เขาเดินเข้ามาด้วยใบหน้าที่เต็มไปด้วยความกังวล “พิน็อคคิโอ เจ้าไปไหนมา ฉันตามหาเจ้าทั้งวัน” พิน็อคคิโอเงียบไป เขารู้สึกผิด แต่ก็ยังไม่กล้ายอมรับ ตำรวจมองเจปเปตโตแล้วพูดว่า “ชายคนนี้ดูยากจน แต่มีความรักในสายตา ฉันจะปล่อยเจ้าหุ่นไม้ให้กลับบ้านกับเขา แต่เจ้าต้องสัญญาว่าจะไม่หนีอีก”

พิน็อคคิโอพยักหน้าเบา ๆ และเดินกลับบ้านกับเจปเปตโตอย่างเงียบ ๆ ใจของเขาเริ่มรู้สึกถึงบางสิ่งที่เขาไม่เคยเข้าใจมาก่อน นั่นคือความรักและความรับผิดชอบ รุ่งเช้าในเมืองเล็ก ๆ เจปเปตโตตื่นขึ้นด้วยความตั้งใจแน่วแน่ เขามองพิน็อคคิโอที่นอนอยู่บนฟางอย่างสงบ แม้จะเป็นหุ่นไม้ แต่เขาก็รู้สึกได้ถึงความเป็นลูกชายที่เขารอคอยมานาน

“วันนี้เจ้าจะต้องไปโรงเรียน” เจปเปตโตพูดเบา ๆ “เจ้าต้องเรียนรู้เพื่อจะเป็นเด็กจริง” พิน็อคคิโอพยักหน้า แม้จะยังไม่เข้าใจทั้งหมด แต่เขารู้สึกอบอุ่นเมื่อได้ยินคำว่า “ลูกชาย” เจปเปตโตเปิดลิ้นชักเก่า ๆ หยิบเสื้อโค้ตตัวเดียวที่เขามี เป็นผ้าขนสัตว์สีเทาเก่า ๆ ที่ปะแล้วปะอีกจนแทบไม่เหลือเนื้อผ้าเดิม เขาสวมมันอย่างเรียบร้อย แล้วเดินออกจากบ้านไปยังตลาดด้วยความตั้งใจจะซื้อหนังสือเรียนให้พิน็อคคิโอ

เจปเปตโตเดินผ่านร้านหนังสือที่มีหนังสือเรียนวางเรียงรายอยู่หน้าร้าน เขาหยุดมองเล่มหนึ่งซึ่งมีปกแข็งสีฟ้า และภาพเด็กชายถือกระดานชนวน เจ้าของร้านบอกว่า “หนึ่งฟลอริน” เจปเปตโตล้วงกระเป๋า แต่มีเพียงเศษเหรียญ เขานิ่งไปครู่หนึ่ง แล้วตัดสินใจเดินไปยังร้านขายเสื้อผ้ามือสอง “ฉันอยากขายเสื้อโค้ตตัวนี้” เขาบอกเจ้าของร้านด้วยน้ำเสียงเรียบ เจ้าของร้านมองเสื้อโค้ตเก่า ๆ แล้วตอบว่า “มันขาดมาก ฉันให้ครึ่งฟลอรินก็พอ” เจปเปตโตพยักหน้าโดยไม่ต่อรอง เขารับเงินแล้วเดินกลับไปยังร้านหนังสือ ซื้อหนังสือเล่มนั้นด้วยรอยยิ้มที่เต็มไปด้วยความรัก

เมื่อกลับถึงบ้าน เขายื่นหนังสือให้พิน็อคคิโอ “นี่คือกุญแจสู่การเป็นเด็กจริง” เขากล่าวด้วยน้ำเสียงอ่อนโยน พิน็อคคิโอรับหนังสือด้วยความตื่นเต้น แม้จะยังไม่เข้าใจทั้งหมด แต่เขารู้สึกถึงความอบอุ่นที่แผ่ซ่านจากมือของเจปเปตโตสู่หัวใจของเขา เช้าวันต่อมา พิน็อคคิโอสวมเสื้อผ้าธรรมดา ๆ ถือหนังสือเรียนเล่มใหม่ เดินไปตามถนนด้วยความตื่นเต้น เขาไม่เคยไปโรงเรียนมาก่อน และรู้สึกเหมือนตนเองกำลังจะเป็น “เด็กจริง” อย่างที่ใฝ่ฝัน

ระหว่างทาง เขาได้ยินเสียงดนตรีดังมาจากลานกว้าง เสียงกลอง เสียงขลุ่ย และเสียงร้องเพลงที่ชวนให้หัวใจเต้นแรง พิน็อคคิโอหยุดเดิน หันไปมอง และเห็นป้ายผ้าขนาดใหญ่เขียนว่า “โรงละครหุ่นเชิดมหัศจรรย์” ผู้คนมากมายกำลังเข้าไปในโรงละคร เด็ก ๆ หัวเราะกันอย่างสนุกสนาน เสียงตะโกนว่า “หุ่นเชิดพูดได้ เต้นได้ ร้องเพลงได้” พิน็อคคิโอรู้สึกตื่นเต้น “ฉันอยากดู” เขาพึมพำกับตัวเอง แต่เมื่อเขาล้วงกระเป๋า ก็พบว่าไม่มีเงินเลย

เขามองหนังสือเรียนในมือ แล้วลังเล “ฉันจะขายหนังสือเล่มนี้ แล้วใช้เงินไปดูการแสดงก็ได้” เขาคิดในใจอย่างตื่นเต้น เขาเดินไปยังร้านขายของเก่า ยื่นหนังสือให้เจ้าของร้าน “ฉันขายหนังสือเล่มนี้” เขากล่าว เจ้าของร้านรับไปแล้วให้เหรียญทองหนึ่งเหรียญ พิน็อคคิโอยิ้มกว้าง แล้วรีบวิ่งไปยังโรงละครทันที โดยไม่รู้เลยว่า เขาเพิ่งแลกความรู้กับความสนุกชั่วคราว

ภายในโรงละครหุ่นเชิด พิน็อคคิโอพบว่าบรรยากาศเต็มไปด้วยแสงสีและเสียงหัวเราะ หุ่นเชิดหลายตัวกำลังเต้นอยู่บนเวที พวกมันพูดได้ ร้องเพลงได้ และดูมีชีวิตอย่างน่าประหลาด เด็ก ๆ ส่งเสียงเชียร์กันอย่างสนุกสนาน พิน็อคคิโอหัวเราะเสียงดัง รู้สึกเหมือนอยู่ในโลกแห่งความฝัน เขาลืมหนังสือเรียน ลืมเจปเปตโต และลืมคำสัญญาที่เคยให้ไว้กับตัวเอง

แต่ทันใดนั้น หุ่นเชิดบนเวทีหยุดเต้น และชี้มาที่พิน็อคคิโอ “ดูนั่นสิ หุ่นไม้ที่ไม่มีเชือก” ผู้ชมทั้งหมดหันมามอง พิน็อคคิโอรู้สึกอาย แต่ก็ภูมิใจที่ตนเองเป็นหุ่นที่เดินได้เองโดยไม่มีใครควบคุม พิน็อคคิโอเขย่งเท้าเล็กน้อยและยิ้มอย่างภาคภูมิใจ

เจ้าของโรงละครชื่อไฟร์อีทเตอร์ เป็นชายร่างใหญ่ หนวดหนา และเสียงดัง เขาเดินเข้ามาหาพิน็อคคิโอด้วยท่าทางสงสัย “เจ้ามาจากไหน ใครสร้างเจ้า” เขาถามด้วยน้ำเสียงเข้ม พิน็อคคิโอตอบอย่างมั่นใจ “ฉันชื่อพิน็อคคิโอ เจปเปตโตเป็นพ่อของฉัน” ไฟร์อีทเตอร์ขมวดคิ้ว “เจปเปตโตงั้นหรือ ฉันรู้จักเขา เขาเป็นคนดี แต่ยากจนมาก”

พิน็อคคิโอพยักหน้า “เขาขายเสื้อโค้ตเพื่อซื้อหนังสือให้ฉัน” ไฟร์อีทเตอร์นิ่งไปครู่หนึ่ง ดวงตาแข็งกร้าวเริ่มอ่อนลง เขาหยิบเหรียญทองสองเหรียญออกจากกระเป๋า แล้วยื่นให้พิน็อคคิโอ “เอาไปให้พ่อของเจ้า” เขากล่าวด้วยน้ำเสียงที่เปลี่ยนไป พิน็อคคิโอรับเหรียญด้วยความดีใจ หัวใจของเขาเต็มไปด้วยความตื้นตัน เขารู้สึกถึงความเมตตาในโลกที่เขาเพิ่งเริ่มเรียนรู้

หลังจากออกจากโรงละคร พิน็อคคิโอเดินไปตามถนนด้วยหัวใจที่เบิกบาน เขาถือเหรียญทองสองเหรียญไว้ในมือแน่น คิดถึงเจปเปตโตและจินตนาการถึงรอยยิ้มของพ่อเมื่อได้รับเงินนั้น แสงแดดอ่อน ๆ ส่องผ่านต้นไม้ริมทาง เสียงนกและลมพัดเบา ๆ ทำให้เขารู้สึกว่าโลกใบนี้ช่างน่าอยู่เหลือเกิน

แต่ระหว่างทาง เขาพบกับจิ้งจอกตัวหนึ่งที่เดินกะเผลก และแมวตาบอดข้างหนึ่ง ทั้งสองแต่งตัวอย่างสุภาพ พูดจาอ่อนโยน และดูเหมือนจะเป็นนักเดินทางผู้มีประสบการณ์ “สวัสดี เด็กน้อย” จิ้งจอกกล่าวเสียงนุ่ม “เจ้าดูเหมือนมีความสุขมาก” พิน็อคคิโอยิ้มกว้าง “ฉันเพิ่งได้รับเหรียญทองสองเหรียญจากเจ้าของโรงละคร ฉันจะเอาไปให้พ่อของฉัน”

แมวพยักหน้าอย่างช้า ๆ “เจ้ารู้ไหมว่าเหรียญทองนั้นสามารถเพิ่มเป็นร้อยได้ ถ้าเจ้ารู้วิธี” พิน็อคคิโอเบิกตากว้าง “จริงหรือ” เขาถามด้วยความตื่นเต้น จิ้งจอกยิ้ม “แน่นอน ถ้าเจ้าไปยังทุ่งมหัศจรรย์ แล้วฝังเหรียญทองลงในดิน วันรุ่งขึ้นจะมีต้นไม้ขึ้นมา และออกผลเป็นเหรียญทองมากมาย”

พิน็อคคิโอลังเลเล็กน้อย เขานึกถึงเจปเปตโต แต่ความอยากรู้อยากเห็นเริ่มครอบงำ “ฉันควรทำอย่างไร” เขาถาม แมวตอบด้วยน้ำเสียงอ่อนโยน “แค่เดินทางไปกับเรา เราจะพาเจ้าไป” พิน็อคคิโอพยักหน้าอย่างช้า ๆ แล้วเดินตามทั้งสองไป โดยไม่รู้เลยว่า เขากำลังจะสูญเสียสิ่งสำคัญที่สุดที่เขามี

ทั้งสามเดินทางไปยังทุ่งที่เงียบสงบ มีต้นไม้แห้ง ๆ และดินที่ดูธรรมดา จิ้งจอกชี้ไปยังจุดหนึ่งใต้ต้นไม้เก่า “ฝังเหรียญที่นี่ แล้วรดน้ำด้วยน้ำใสจากบ่อนั้น” พิน็อคคิโอทำตามอย่างไร้ข้อสงสัย เขาขุดหลุมเล็ก ๆ ด้วยมือไม้ของตนเอง ฝังเหรียญทองลงไป แล้วเดินไปตักน้ำจากบ่อใกล้ ๆ มารด ลงบนดินอย่างตั้งใจ

เขานั่งรอด้วยใจเต้นแรง ดวงตาเปล่งประกายด้วยความหวัง “เจ้าต้องรอจนถึงพรุ่งนี้” จิ้งจอกกล่าว “ตอนนี้กลับบ้านไปก่อน แล้วพรุ่งนี้ค่อยมาดู” แมวพยักหน้าเสริม “ต้นไม้ต้องใช้เวลางอกขึ้นมา อย่าใจร้อน” พิน็อคคิโอพยักหน้า แล้วเดินกลับไปอย่างมีความหวังเต็มหัวใจ เขาจินตนาการถึงต้นไม้ที่เต็มไปด้วยเหรียญทอง และรอยยิ้มของเจปเปตโตเมื่อได้เห็นมัน

แต่เมื่อพิน็อคคิโอกลับมายังทุ่งในวันรุ่งขึ้น ทุกอย่างเงียบงัน ไม่มีต้นไม้ ไม่มีเหรียญทอง และไม่มีจิ้งจอกหรือแมว พิน็อคคิโอยืนอยู่กลางทุ่งว่างเปล่า หัวใจของเขาเหมือนถูกบีบด้วยมือที่มองไม่เห็น เขาเริ่มเข้าใจว่าโลกนี้ไม่ได้มีแต่ความเมตตา และไม่ใช่ทุกคำพูดที่ควรเชื่อ

เขานั่งลงบนพื้นดินที่แห้งกรัง ดวงตาเริ่มพร่ามัวด้วยน้ำตา “ฉันถูกหลอก” เขาพึมพำเบา ๆ ความเสียใจค่อย ๆ ก่อตัวขึ้นในใจของพิน็อคคิโอ เขานึกถึงเจปเปตโต นึกถึงหนังสือเรียนที่ถูกขายไป และนึกถึงคำเตือนของจิ้งหรีดที่เขาเคยละเลยไปอย่างไม่ใส่ใจ

หลังจากสูญเสียเหรียญทองไปกับคำหลอกลวงของจิ้งจอกและแมว พิน็อคคิโอเดินอย่างเหม่อลอยไปตามทางดินที่ทอดยาวผ่านป่า เขารู้สึกทั้งโกรธและเสียใจ แต่ก็ยังไม่เข้าใจว่าความไว้ใจนั้นต้องมีขอบเขต ท้องฟ้าเริ่มมืดลง ลมเย็นพัดผ่านใบไม้ที่สั่นไหวอย่างน่ากังวล เสียงนกเงียบลง เหลือเพียงเสียงฝีเท้าของพิน็อคคิโอที่ก้าวไปอย่างช้า ๆ ด้วยหัวใจที่หนักอึ้ง

เขาเร่งฝีเท้าเพื่อออกจากป่าให้เร็วที่สุด แต่เสียงฝีเท้าสองคู่ก็ดังขึ้นตามหลังเขา “หยุดเดี๋ยวนี้” เสียงแหลมต่ำดังขึ้นจากเงามืด พิน็อคคิโอหันกลับไป และเห็นชายสองคนในชุดดำ สวมผ้าคลุมปิดหน้า เหลือเพียงดวงตาที่แวววาวด้วยความโลภ “เรารู้ว่าเจ้ามีเหรียญทอง” คนหนึ่งพูดเสียงเย็น พิน็อคคิโอรีบตอบ “ฉันไม่มีแล้ว ฉันถูกหลอกไปแล้ว”

“โกหก” อีกคนคำราม “เราจะค้นตัวเจ้า” พิน็อคคิโอวิ่งหนีสุดแรงเกิด เขาวิ่งผ่านต้นไม้ ผ่านพุ่มไม้ และข้ามลำธารเล็ก ๆ แต่โจรก็ยังตามมาไม่ห่าง ลมหายใจของเขาเริ่มขาดช่วง ขาไม้เริ่มอ่อนแรง และในที่สุด เขาก็สะดุดรากไม้ล้มลงอย่างแรง

โจรทั้งสองเข้ามาจับตัวเขาไว้ พวกมันพยายามค้นตัวเขา แต่ไม่พบอะไรเลย “เจ้าซ่อนมันไว้ที่ไหน” พวกมันถามเสียงกร้าว พิน็อคคิโอร้องไห้ “ฉันไม่มีจริง ๆ” เขาสะอื้นด้วยความกลัว โจรโกรธจัด พวกมันตัดสินใจจะลงโทษเขา “ถ้าเจ้าไม่พูด เราจะทำให้เจ้าหายไปจากโลกนี้” พวกมันพาเขาไปยังต้นไม้ใหญ่กลางป่า ผูกเขาไว้กับกิ่งไม้ และปล่อยให้เขาห้อยอยู่กลางอากาศ

พิน็อคคิโอห้อยอยู่บนกิ่งไม้กลางป่า ร่างของเขาไร้เรี่ยวแรง ดวงตาเริ่มพร่ามัว และความหวังในใจค่อย ๆ จางหายไป เขาไม่รู้ว่าตนเองจะรอดหรือไม่ และไม่รู้ว่าจะมีใครมาช่วย ในความเงียบงันนั้น เสียงฝีเท้าเบา ๆ ดังขึ้นจากพุ่มไม้ และปรากฏร่างของหญิงสาวผมสีฟ้า สวมชุดยาวสีขาวที่ปลิวไหวตามลม ดวงตาของเธออ่อนโยนและเศร้า เธอเดินเข้ามาใกล้ต้นไม้ แล้วมองพิน็อคคิโอด้วยสายตาเมตตา

“เจ้าหุ่นไม้ที่ดื้อรั้น” เธอกล่าวเสียงนุ่ม “เจ้ากำลังเรียนรู้ว่าความผิดพลาดมีผลอย่างไร” พิน็อคคิโอพยายามพูด แต่เสียงของเขาแผ่วเบา “ฉัน…ฉันเสียใจ” เขากระซิบ นางฟ้ายิ้มบาง ๆ แล้วยกมือขึ้น เพียงชั่วครู่ เชือกที่ผูกพิน็อคคิโอไว้ก็คลายออกอย่างนุ่มนวล เขาร่วงลงสู่พื้นอย่างปลอดภัย ร่างของเขาแนบกับดินเย็น ๆ และหัวใจของเขาเริ่มเต้นด้วยความหวังที่กลับมาอีกครั้ง

นางฟ้าพาเขาไปยังบ้านหลังเล็ก ๆ ที่ตั้งอยู่ริมป่า ภายในอบอุ่น มีเตาผิงที่ให้แสงสว่าง และกลิ่นซุปที่หอมกรุ่น พิน็อคคิโอนอนบนเตียงนุ่ม ๆ ด้วยความเหนื่อยล้า เขาหลับตาลงอย่างช้า ๆ และรู้สึกถึงความปลอดภัยที่เขาไม่เคยสัมผัสมาก่อน “ฉันจะดูแลเจ้าให้หายดี” นางฟ้ากล่าว “แต่เจ้าต้องสัญญาว่าจะฟังคำเตือน และเรียนรู้จากความผิดพลาด”

พิน็อคคิโอพยักหน้าเบา ๆ “ฉันจะพยายาม” เขาตอบด้วยน้ำเสียงจริงใจ “ความพยายามคือจุดเริ่มต้นของการเปลี่ยนแปลง” นางฟ้าตอบด้วยรอยยิ้มอ่อนโยน ในคืนที่เงียบสงบ พิน็อคคิโอนอนหลับไปด้วยหัวใจที่เริ่มเปลี่ยนแปลง เขาไม่ใช่หุ่นไม้ที่ดื้อรั้นอีกต่อไป แต่เป็นเด็กที่เริ่มเข้าใจว่า ความรัก ความเมตตา และความรับผิดชอบ คือสิ่งที่ทำให้เขาเป็นมนุษย์

หลังจากพักฟื้นอยู่กับนางฟ้าผมสีฟ้า พิน็อคคิโอก็กลับมามีแรงอีกครั้ง เขารู้สึกเปลี่ยนไปเล็กน้อยในใจ ไม่ใช่เพราะร่างกายดีขึ้น แต่เพราะเขาเริ่มเข้าใจว่าโลกนี้มีทั้งความเมตตาและความโหดร้าย และเขาต้องเลือกว่าจะเป็นแบบใด นางฟ้าจัดเตรียมเสื้อผ้าใหม่ให้เขา และมอบหนังสือเรียนเล่มใหม่ “เจ้าต้องไปโรงเรียนทุกวัน และตั้งใจเรียน” เธอกล่าว “ถ้าเจ้าทำได้ดี ฉันจะให้รางวัล”

พิน็อคคิโอยิ้มกว้าง “ฉันจะเป็นเด็กดี ฉันสัญญา” เขาตอบด้วยน้ำเสียงมั่นใจ เช้าวันต่อมา เขาออกเดินไปโรงเรียนด้วยความตั้งใจจริง เขาเดินผ่านทุ่ง ผ่านตลาด และผ่านเสียงล่อลวงที่เคยทำให้เขาหลงทาง แต่ครั้งนี้ เขาไม่หยุด เขาเดินตรงไปยังโรงเรียนด้วยหัวใจที่มั่นคง

แต่ในบ่ายวันหนึ่ง ขณะที่เขาเดินกลับบ้าน เขาได้พบกับเด็กชายคนหนึ่งชื่อ ลูคาวิโอ เด็กชายมีท่าทางซุกซน ใบหน้าขี้เล่น และดวงตาที่เต็มไปด้วยความอยากรู้อยากเห็น “เจ้าจะกลับบ้านแล้วหรือ” ลูคาวิโอถาม พิน็อคคิโอตอบ “ใช่ ฉันต้องทำการบ้าน” ลูคาวิโอหัวเราะเบา ๆ “น่าเบื่อจะตาย เจ้ารู้ไหมว่ามีรถม้าเวทมนตร์กำลังจะพาเด็ก ๆ ไปยังดินแดนแห่งความสนุก ที่นั่นไม่มีโรงเรียน ไม่มีครู มีแต่ของเล่นและขนม”

พิน็อคคิโอชะงัก เขารู้สึกหวั่นไหว “จริงหรือ” เขาถาม ลูคาวิโอยิ้มกว้าง “แน่นอน ฉันกำลังจะไปเดี๋ยวนี้ เจ้าจะไปด้วยกันไหม” พิน็อคคิโอลังเล เขานึกถึงนางฟ้า นึกถึงคำสัญญา และนึกถึงเจปเปตโต แต่ความอยากสนุกก็เริ่มครอบงำ “แค่ไปไม่นาน แล้วฉันจะกลับมาเรียนต่อ” เขาคิดในใจ สุดท้าย เขาก็ขึ้นรถม้าไปพร้อมกับลูคาวิโอ โดยไม่รู้เลยว่า ดินแดนแห่งความสนุกนั้นไม่ใช่สวรรค์อย่างที่คิด แต่เป็นกับดักที่ซ่อนอยู่ในรอยยิ้ม

รถม้าเวทมนตร์แล่นผ่านทุ่งกว้างด้วยเสียงหัวเราะของเด็ก ๆ ที่อยู่ข้างใน พิน็อคคิโอนั่งอยู่ข้างลูคาวิโอ ดวงตาเปล่งประกายด้วยความตื่นเต้น เขาไม่เคยเห็นอะไรแบบนี้มาก่อน รถม้าตกแต่งด้วยริบบิ้นสีสด ลูกโป่งลอยอยู่รอบคัน และกลิ่นขนมหวานลอยมาเป็นระยะ ทำให้เขารู้สึกเหมือนกำลังเข้าสู่โลกแห่งความฝัน

เมื่อถึงดินแดนแห่งความสนุก ทุกอย่างดูเหมือนสวรรค์สำหรับเด็ก มีสวนสนุกขนาดใหญ่ บ้านขนมหวาน ลานเล่นที่เต็มไปด้วยลูกบอลสีสด และไม่มีผู้ใหญ่ ไม่มีครู ไม่มีหนังสือ ไม่มีคำสั่ง พิน็อคคิโอหัวเราะ วิ่งเล่น กินขนม และลืมทุกสิ่งที่เคยสัญญาไว้กับนางฟ้า เขาเล่นทั้งวันทั้งคืน โดยไม่รู้เลยว่าเวลาผ่านไปนานแค่ไหน

แต่ในเช้าวันหนึ่ง ขณะที่เขากำลังหัวเราะกับลูคาวิโอ เด็กคนหนึ่งร้องขึ้นว่า “เฮ้ ทำไมหูเจ้าถึงยาวขึ้น” พิน็อคคิโอสะดุ้ง เขาเอามือจับหูของตนเอง และพบว่ามันเริ่มยาวขึ้นจริง ๆ หูยาวและนุ่มเหมือนหูลา “ไม่ใช่แค่หูนะ” ลูคาวิโอร้อง “ดูฟันของฉัน มันเหมือนฟันลา” เด็ก ๆ เริ่มแตกตื่น พวกเขาวิ่งไปดูเงาของตนเองในแอ่งน้ำ และพบว่าร่างกายของพวกเขากำลังเปลี่ยนเป็นลา ทีละนิด ทีละน้อย

พิน็อคคิโอรู้สึกกลัว เขาเริ่มเข้าใจว่า ดินแดนแห่งความสนุก ไม่ใช่สถานที่แห่งอิสระ แต่เป็นกับดักที่เปลี่ยนเด็กดื้อให้กลายเป็นสัตว์ที่ไม่มีสิทธิ์เลือก เขาพยายามหนี แต่ร่างกายของเขาเริ่มเปลี่ยนไปทุกขณะ ขาเริ่มแข็ง หูยาวขึ้น และเสียงของเขากลายเป็นเสียงร้องแหลม “อี๊อออ” เขาร้องไห้ “ฉันอยากกลับบ้าน ฉันอยากเป็นเด็กดี” แต่ไม่มีใครตอบ มีเพียงเสียงลมที่พัดผ่าน และเงาของลาอีกหลายตัวที่เคยเป็นเด็กมาก่อน

หลังจากร่างกายของพิน็อคคิโอเปลี่ยนเป็นลาโดยสมบูรณ์ เขาถูกจับใส่กรงพร้อมกับลูคาวิโอและเด็กคนอื่น ๆ ที่กลายเป็นลาเช่นกัน พวกเขาถูกขนไปยังตลาดในเมืองใหญ่ ที่ซึ่งเสียงผู้คนดังอื้ออึง และกลิ่นฝุ่นผสมกลิ่นเหงื่อของสัตว์ลอยคลุ้งในอากาศ พิน็อคคิโอรู้สึกเหมือนถูกแยกออกจากโลกเดิมที่เขาเคยรู้จัก เขาไม่ใช่เด็กที่มีความฝันอีกต่อไป แต่เป็นสัตว์ที่ไม่มีใครเห็นคุณค่า

เจ้าของคณะละครสัตว์ ชายร่างท้วม ใบหน้าหยาบกร้าน และดวงตาแข็งกร้าว เดินเข้ามาดูพิน็อคคิโอ เขาเคาะกรงเบา ๆ แล้วพูด “เจ้าลาตัวนี้ดูฉลาดดี ฉันจะซื้อไว้ใช้แสดงในคณะของฉัน” พิน็อคคิโอถูกขายไปในราคาไม่สูงนัก เขาถูกพาไปยังโรงฝึกที่เต็มไปด้วยเสียงแส้ เสียงตะโกน และเสียงร้องของสัตว์ที่ถูกบังคับให้เชื่อฟัง

เขาถูกฝึกให้เต้นบนขาหลัง กระโดดลอดห่วง และหมุนตัวตามคำสั่ง ทุกครั้งที่เขาทำผิด เขาจะถูกตีด้วยไม้เรียว และทุกครั้งที่เขาร้อง “อี๊อออ” เขาจะถูกหัวเราะเยาะ พิน็อคคิโอเริ่มรู้สึกเจ็บปวดทั้งกายและใจ เขาไม่เข้าใจว่าทำไมความสนุกที่เขาเคยเลือกจึงนำเขามาสู่ความทรมานเช่นนี้

วันหนึ่ง ขณะที่เขากำลังแสดงต่อหน้าผู้ชม เขาสะดุดล้มกลางเวที ขาหลังของเขาเจ็บจนเดินไม่ได้ เจ้าของคณะโกรธจัด “เจ้าลาไร้ค่า” เขาตะโกนเสียงดัง “ฉันจะขายเจ้าให้โรงงานทำกลอง” พิน็อคคิโอรู้สึกเหมือนโลกทั้งใบพังทลาย เขาไม่ได้เป็นแค่หุ่นไม้ที่หลงทางอีกต่อไป แต่กลายเป็นสัตว์ที่ไม่มีใครต้องการ ไม่มีใครรัก และไม่มีใครเห็นว่าเขาเคยมีหัวใจ

ในคืนที่เงียบงัน พิน็อคคิโอนอนอยู่ในคอกมืด ๆ น้ำตาไหลออกมาอย่างเงียบ ๆ เขาไม่รู้ว่าตนเองจะรอดหรือไม่ แต่ในใจเขาเริ่มเปล่งเสียงที่เขาเคยละเลย เสียงของจิ้งหรีด เสียงของนางฟ้า เสียงของเจปเปตโต “ฉันอยากกลับไป ฉันอยากเป็นเด็กดี ฉันอยากเป็นลูกชายของพ่ออีกครั้ง” เขาพึมพำเบา ๆ ราวกับคำอธิษฐานที่หลุดออกมาจากหัวใจ

รุ่งเช้า เจ้าของคณะละครสัตว์ตัดสินใจขายพิน็อคคิโอให้กับชายคนหนึ่งที่ทำโรงงานผลิตหนังกลอง “ลาตัวนี้ไม่มีค่าอะไรอีกแล้ว เอาไปเถอะ จะทำอะไรก็เชิญ” เขาพูดเสียงเย็นชา ชายคนนั้นพาพิน็อคคิโอขึ้นเกวียน แล้วเดินทางไปยังชายฝั่งทะเล ที่นั่นมีเรือเล็ก ๆ รออยู่ เขาวางพิน็อคคิโอลงในเรือ แล้วพายออกไปกลางทะเล

“ฉันจะโยนเจ้าลงน้ำ แล้วเก็บหนังเจ้าไว้ใช้” เขาพึมพำ พิน็อคคิโอรู้สึกถึงความตายอีกครั้ง เขาไม่อาจร้องขอความช่วยเหลือได้ ไม่มีใครอยู่ตรงนั้น ไม่มีนางฟ้า ไม่มีเจปเปตโต มีเพียงคลื่นทะเลที่ซัดสาดอย่างไร้ความปรานี แต่เมื่อเขาถูกโยนลงน้ำ ร่างของเขาเริ่มเปลี่ยนแปลง ขนของลาเริ่มหลุดออก หูยาวหดกลับ และขาเริ่มกลับเป็นไม้ เขากลับกลายเป็นหุ่นไม้อีกครั้ง และสามารถว่ายน้ำได้อย่างประหลาด

กลางทะเลที่มืดและลึก พิน็อคคิโอว่ายหนีออกจากเรืออย่างสุดแรงเกิด แต่เงาดำขนาดใหญ่เคลื่อนตัวเข้ามาใกล้ ปลายักษ์อ้าปากกว้างราวกับภูเขา พิน็อคคิโอพยายามหนี แต่ไม่ทัน เขาถูกกลืนเข้าไปในท้องปลายักษ์ ภายในนั้นมืดและชื้น กลิ่นเค็มของทะเลปะปนกับกลิ่นสาหร่ายและเศษไม้ เขาเดินอย่างระวังไปข้างใน และที่นั่น เขาพบชายชราผู้หนึ่งนั่งอยู่ข้างตะเกียงน้ำมัน “เจปเปตโต” พิน็อคคิโอร้องเสียงสั่น เจปเปตโตหันมา ดวงตาเต็มไปด้วยน้ำตา “ลูกของฉัน…เจ้ากลับมาแล้ว”

ภายในท้องปลายักษ์ที่มืดและชื้น เจปเปตโตจุดตะเกียงน้ำมันเล็ก ๆ ที่ให้แสงสว่างเพียงน้อยนิด เขาอาศัยอยู่ที่นั่นมาหลายวันแล้ว หลังจากเรือของเขาถูกคลื่นซัดแตกกลางทะเล และเขาถูกกลืนโดยปลายักษ์โดยไม่ทันตั้งตัว พิน็อคคิโอเดินเข้าไปใกล้ด้วยน้ำตาในดวงตา “พ่อ… ฉันขอโทษ” เขากล่าวเสียงสั่น เจปเปตโตลุกขึ้นช้า ๆ แล้วโอบกอดพิน็อคคิโอแน่น “ลูกของฉัน… เจ้ากลับมาแล้วจริง ๆ”

ทั้งสองนั่งอยู่ข้างกันในความมืด เจปเปตโตเล่าเรื่องราวการรอดชีวิตในท้องปลา และความหวังที่ไม่เคยดับลงว่า สักวันหนึ่งเขาจะได้พบลูกชายอีกครั้ง พิน็อคคิโอฟังอย่างเงียบ ๆ หัวใจของเขาเต็มไปด้วยความรักและความเสียใจ “ฉันทำผิดมากมาย ฉันไม่ฟังคำเตือน ฉันหลงทาง ฉันทำให้พ่อเสียใจ” เขากล่าวด้วยน้ำเสียงจริงใจ เจปเปตโตลูบหัวเขาเบา ๆ “แต่เจ้ากลับมาแล้ว และนั่นคือสิ่งสำคัญที่สุด”

พิน็อคคิโอมองไปรอบ ๆ ท้องปลาที่เต็มไปด้วยเศษไม้ เศษเรือ และของใช้ที่ถูกกลืนเข้ามา เขาเริ่มคิด “เราต้องออกไปจากที่นี่” เขากล่าว เจปเปตโตพยักหน้า “ฉันเคยคิดจะจุดไฟเพื่อให้ปลาจามออกมา แต่ฉันไม่มีไม้พอ” พิน็อคคิโอหันไปมองเศษไม้ที่อยู่รอบตัว แล้วพูดว่า “เราจะรวมมัน จุดไฟ และรอให้ปลาจาม เราจะรอดไปด้วยกัน”

ทั้งสองช่วยกันรวบรวมเศษไม้ จุดไฟเล็ก ๆ ที่ค่อย ๆ ลุกขึ้นในท้องปลา ความร้อนเริ่มแผ่ซ่านไปทั่วร่างของปลายักษ์ มันเริ่มดิ้น และในที่สุด มันก็อ้าปากกว้าง พ่นพิน็อคคิโอและเจปเปตโตออกมาสู่ทะเลอีกครั้ง ทั้งสองลอยอยู่กลางน้ำ แต่ครั้งนี้ พิน็อคคิโอไม่กลัว เขาว่ายน้ำอย่างมั่นใจ พาเจปเปตโตไปยังฝั่งอย่างปลอดภัย

หลังจากรอดชีวิตจากปลายักษ์ พิน็อคคิโอและเจปเปตโตลอยขึ้นฝั่งด้วยความเหนื่อยล้า แต่หัวใจของทั้งสองเต็มไปด้วยความสุข พวกเขากอดกันแน่นริมชายหาดที่เงียบสงบ แสงแดดยามเช้าส่องผ่านเมฆบาง ๆ ราวกับอวยพรให้การเริ่มต้นใหม่ของทั้งคู่เต็มไปด้วยความหวัง “เรากลับบ้านกันเถอะ” พิน็อคคิโอกล่าวด้วยน้ำเสียงมั่นคง เจปเปตโตพยักหน้า ดวงตาเปล่งประกายด้วยความรักที่ไม่มีเงื่อนไข

เมื่อกลับถึงบ้าน พิน็อคคิโอเปลี่ยนไปอย่างเห็นได้ชัด เขาตื่นเช้า ช่วยงานบ้าน ตั้งใจเรียน และพูดจาอ่อนโยนกับทุกคน เขาไม่ใช่หุ่นไม้ที่ดื้อรั้นอีกต่อไป แต่เป็นเด็กที่มีหัวใจอ่อนโยนและกล้าหาญ เขาเริ่มเข้าใจว่า ความรักไม่ใช่สิ่งที่ต้องการเพียงอย่างเดียว แต่ต้องตอบแทนด้วยการกระทำที่จริงใจ

นางฟ้าผมสีฟ้าปรากฏตัวอีกครั้งในคืนหนึ่ง ขณะที่พิน็อคคิโอกำลังอ่านหนังสืออยู่ใต้แสงตะเกียง “เจ้าทำได้ดีมาก” เธอกล่าวด้วยรอยยิ้ม “เจ้าพิสูจน์แล้วว่าเจ้ามีหัวใจของมนุษย์” พิน็อคคิโอเงยหน้าขึ้น ดวงตาเต็มไปด้วยความตื้นตัน “ฉันไม่ได้อยากเป็นเด็กจริงเพราะอยากเล่นสนุกอีกต่อไป ฉันอยากเป็นเด็กจริงเพื่อจะได้รักพ่ออย่างเต็มหัวใจ”

ทันใดนั้น แสงสีทองอ่อน ๆ ห่อหุ้มร่างของพิน็อคคิโอ ร่างไม้ของเขาค่อย ๆ เปลี่ยนไป กลายเป็นร่างของเด็กชายตัวเล็ก ๆ ที่มีดวงตาเปล่งประกายและหัวใจที่เต้นด้วยความรัก เจปเปตโตตื่นขึ้นมาเห็นภาพนั้น และน้ำตาไหลออกมาอย่างไม่อาจห้าม “ลูกของฉัน… เจ้ากลายเป็นเด็กจริงแล้ว” เขากล่าวด้วยเสียงสั่น

เมื่อพิน็อคคิโอกลับบ้านในร่างของเด็กจริง เขาไม่ได้เป็นเพียงหุ่นไม้ที่มีชีวิตอีกต่อไป แต่เป็นเด็กชายที่ผ่านบทเรียนแห่งความผิดพลาด ความเจ็บปวด และการให้อภัย เขาเรียนรู้ว่าความรักของเจปเปตโตไม่เคยลดลงแม้ในวันที่เขาหลงทาง และเขาเข้าใจว่า “การเป็นมนุษย์” ไม่ได้เกิดจากเวทมนตร์ แต่จากหัวใจที่กล้ายอมรับความจริง กล้ากลับใจ และกล้ารักอย่างแท้จริง นับจากวันนั้น พิน็อคคิโอไม่ใช่เพียงลูกชายของเจปเปตโต แต่เป็นเด็กที่มีหัวใจงดงามที่สุดคนหนึ่งในโลก

Posted in นิทานตลกก่อนนอน, นิทานพื้นบ้าน, นิทานสอนใจ

นิทานญี่ปุ่น สามคนร้องไห้ : เรื่องเล่าพื้นบ้านสอนใจพร้อมข้อคิด

นิทานเรื่อง “สามคนร้องไห้” เป็นนิทานพื้นบ้านจากประเทศญี่ปุ่น ที่เล่าขานสืบต่อกันมาอย่างยาวนานในหมู่ชาวบ้าน แม้จะไม่ปรากฏหลักฐานแน่ชัดว่ามีผู้แต่งคนใด แต่เนื้อหาของเรื่องสะท้อนอารมณ์ขันและมุมมองชีวิตแบบเรียบง่ายที่เป็นเอกลักษณ์ของนิทานญี่ปุ่น ซึ่งมักเล่าถึงคนธรรมดาในชีวิตประจำวัน ผ่านเหตุการณ์เล็ก ๆ ที่กลับสร้างเสียงหัวเราะและข้อคิดที่น่าจดจำ

เสน่ห์ของนิทานประเภทนี้อยู่ที่การใช้ ความเข้าใจผิดและการกระทำเกินเหตุ มาสร้างความสนุกสนานและแฝงข้อคิดให้ผู้อ่านได้เห็นว่า บางครั้งความเศร้าเสียใจหรือความกังวลอาจไม่ได้มีเหตุผลที่แท้จริงเสมอไป แต่เป็นเพียงการ “เผลอไหลตามอารมณ์” เท่านั้น นิทานแนวนี้จึงไม่ได้มุ่งสอนตรง ๆ แต่ใช้เหตุการณ์ชวนขำขันให้ผู้อ่านได้เรียนรู้ว่า ก่อนจะเชื่อหรือตัดสินสิ่งใด ควรหยุดคิดและมองให้ชัดเจนก่อน

สำหรับเวอร์ชันที่เว็บไซต์ นิทานนำบุญ ได้นำมาเรียบเรียงใหม่นี้ เราตั้งใจถ่ายทอดด้วยภาษาที่อ่านง่าย เห็นภาพ และเข้าใจได้ทั้งเด็กและผู้ใหญ่ เนื้อเรื่องยังคงเอกลักษณ์แบบดั้งเดิม แต่เพิ่มเติมรายละเอียดเล็ก ๆ น้อย ๆ ให้ตัวละครมีมิติและบรรยากาศชัดเจนขึ้น ทำให้นิทานเรื่อง “สามคนร้องไห้” เวอร์ชันนี้ ไม่เพียงแต่สร้างรอยยิ้ม แต่ยังช่วยกระตุ้นให้ผู้อ่านได้ใช้วิจารณญาณและมองโลกด้วยความเข้าใจมากขึ้น

กาลครั้งหนึ่งนานมาแล้ว มีคุณยายคนหนึ่ง อาศัยอยู่ในบ้านหลังเล็ก ๆ ตามลำพัง เพราะลูกชายคนเดียวไปทำงานอยู่ในเมืองที่ห่างไกล

วันหนึ่ง มีจดหมายจากลูกชายของคุณยายส่งมา คุณยายดีใจมาก แต่เพราะคุณยายไม่รู้หนังสือ จึงอ่านจดหมายไม่ได้ พอดีก็ซามูไรคนหนึ่งเดินผ่านมา คุณยายจึงขอร้องให้ซามูไรอ่านจดหมายให้ฟ้ง

“นี่ ๆ ท่านซามูไร ข้าได้รับจดหมายจากลูกชาย แต่ข้าไม่รู้หนังสือ ช่วยอ่านจดหมายให้ข้าทีเถอะ”

คุณยายยื่นจดหมายให้ซามูไร ซามูไรก้มมองจดหมาย สักครู่หนึ่ง เขาก็ร้องไห้สะอึกสะอื้นออกมา

คุณยายตกใจจึงรีบถามซามูไรว่า “มีข่าวร้ายเขียนไว้เหรอ ไม่ว่าเรื่องอะไรข้าก็รับได้ กรุณาอ่านให้ข้าฟังด้วย”

แต่ซามูไรเอาแต่ร้องไห้โดยไม่ยอมปริปากพูด

“มันต้องเป็นเรื่องที่ร้ายแรงมากแน่ ๆ” คุณยายคิด จากนั้น คุณยายก็เริ่มร้องไห้บ้าง

ในขณะนั้นเอง มีคนขายหม้อดินคนหนึ่งเดินผ่านมา เมื่อคนขายหม้อดินเห็นซามูไรและคุณยายกำลังร้องไห้ เขาจึงถามคุณยายว่า “ท่านทั้งสองเป็นอะไรไปเหรอ”

ซามูไรกับคุณยายไม่ตอบ คนขายหม้อดินเห็นจดหมาย จึงหยิบมาดู จากนั้น เขาก็เริ่มร้องไห้

ผู้คนที่เดินผ่านไปผ่านมาต่างแปลกใจที่่เห็นคนทั้งสามร้องไห้ ผู้คนจึงพากันมามุง แล้วถามไถ่ว่า “อย่าเอาแต่ร้องไห้สิ เกิดอะไรขึ้นเหรอ ถ้าลำบากหรือติดขัดตรงไหน พวกเราจะช่วยเอง”

คนขายหม้อดินจึงพูดว่า “เมื่อปีก่อน ข้าไปขายหม้อดิน ระหว่างทาง ข้าหกล้มทำให้หม้อดินแตกหมด ข้าเสียใจมาก แต่ก็ยุ่งมากจนลืมร้องไห้ พอมาเห็นสองคนนี้ร้องไห้ ข้าจึงนึกขึ้นได้ถึงความเสียใจที่ข้าลืมไปแล้ว ดังนั้น ข้าก็เลยร้องไห้ยังไงล่ะ”

“อะไรนะ ร้องไห้ด้วยเหตุแบบนี้ก็ได้ด้วยเหรอ” ผู้คนมองคนขายหม้อดินด้วยความระอาใจ จากนั้น พวกเขาก็ถามคุณยายว่า “แล้วคุณยายร้องไห้ทำไม”

คุณยายกลั้นน้ำตา แล้วตอบไปว่า “ในตอนแรก ข้าได้จดหมายจากลูกชายที่ไปทำงานในที่ที่ไกลมาก แต่ข้าอ่านหนังสือไม่ออก เลยให้ซามูไรท่านนี้อ่านให้ แต่พอซามูไรท่านนี้ก้มมองจดหมายได้ครู่เดียว ท่านซามูไรก็ร้องไห้ ข่าวคราวในจดหมายต้องเป็นเรื่องที่ไม่ดีแน่ ๆ พอคิดแบบนั้น ข้าก็เลยกลั้นน้ำตาเอาไว้ไม่อยู่”

“อ๋อ มันเป็นอย่างนี้นี่เอง” ผู้คนทั้งหลายเพิ่งเข้าใจ จากนั้น พวกเขาก็พูดกับซามูไรว่า “ไหน ๆ ก็ไหน ๆ แล้ว ท่านซามูไรช่วยหยุดร้องไห้เถิด แล้วบอกคุณยายกับพวกเราให้รู้หน่อยว่า ในจดหมายเขาเขียนว่าอะไรบ้าง”

ซามูไรปาดน้ำตาแล้วเงยหน้ามองมายังทุก ๆ คน จากนั้น เขาก็บอกว่า “ที่ข้าร้องไห้ ไม่ได้เกี่ยวกับข่าวคราวในจดหมาย แต่พอดีข้านึกถึงสมัยที่ข้ายังเด็ก ตอนเด็ก…ข้ายังอ่านหนังสือไม่ได้เพราะเป็นคนที่ไม่ขยันเรียน ตอนนั้นข้าจำได้ว่า..ข้าเจ็บใจที่ตัวเองอ่านหนังสือไม่ได้ พอนึกถึงความหลังก่อนที่จะมาขยันเรียนหนังสือ ข้าก็เลยร้องไห้ออกมา”

“อะไรนะ ร้องไห้ด้วยเหตุแบบนี้ก็ได้ด้วยเหรอ” ทุกคนทำหน้าระอาใจ

ซามูไรหัวเราะแหะ ๆ จากนั้น เขาก็อ่านจดหมายของลูกชายคุณยายให้คุณยายฟังว่า “ลูกสบายดี ไม่ต้องเป็นห่วง ใกล้จะได้กลับบ้านในเร็ววันนี้แล้ว แล้วจะหาของไปฝากแม่ด้วยนะ”

ในที่สุด เรื่องราวก็จบลงด้วยดี

ข้อคิดที่ได้จากนิทานเรื่องนี้

  • ก่อนจะเศร้าหรือกังวลในเรื่องใด ๆ ควรทำความเข้าใจให้ชัดเจนเสียก่อน
  • บางครั้งอารมณ์ก็ทำให้เราคิดปรุงแต่งหรือตัดสินใจผิดโดยไม่มีเหตุผลรองรับ
  • การมีสติไตร่ตรอง เป็นสิ่งสำคัญที่จะช่วยให้เราไม่หลงเชื่อหรือเข้าใจผิดอะไรง่าย ๆ
Posted in #นิทานตลก, นิทานก่อนนอน, นิทานสอนใจ

บทสวดหนู – นิทานญี่ปุ่นก่อนนอนแสนสนุก

“บทสวดหนู” (ねずみきょう – Nezumi-kyō) เป็นนิทานพื้นบ้านจากประเทศญี่ปุ่นที่เล่าต่อกันมาในหลายภูมิภาค โดยเฉพาะในหมู่บ้านชนบทที่มีวัฒนธรรมผสมผสานระหว่างพุทธศาสนาและชินโต เรื่องราวของคุณยายผู้ศรัทธาในศาสนา แม้ไม่รู้บทสวดมนต์ ก็ยังตั้งใจภาวนาอย่างสม่ำเสมอ จนวันหนึ่งได้พบพระหลงทางที่จำบทสวดไม่ได้ จึงสวดมนต์ด้นสดโดยใช้เหตุการณ์ตรงหน้าเป็นแรงบันดาลใจ กลายเป็นบทสวดแปลก ๆ ที่ฟังดูขบขันแต่กลับมีพลังปกป้องคุณยายจากภัยร้ายอย่างเหลือเชื่อ

จุดเด่นของนิทานเรื่องนี้อยู่ที่การผสมผสานระหว่างอารมณ์ขันและความศรัทธาอย่างบริสุทธิ์ใจ ตัวละครมีความน่ารักและมีมิติ โดยเฉพาะคุณยายที่แม้จะไม่เข้าใจหลักธรรมอย่างลึกซึ้ง แต่กลับมีจิตใจที่เปี่ยมด้วยความตั้งมั่นและเมตตา บทสวดที่ดูไร้สาระในสายตาของบางคน กลับกลายเป็นเครื่องป้องกันภัยจากโจรผู้ไม่รู้จักธรรมะ เป็นการสะท้อนว่า “ศรัทธา” ไม่จำเป็นต้องสมบูรณ์แบบ แต่อยู่ที่ความจริงใจและความตั้งใจในการปฏิบัติ

ในฉบับภาษาไทยที่เรียบเรียงใหม่นี้ ได้มีการเพิ่มเติมสีสันของภาษาและอารมณ์ขันให้เหมาะกับผู้อ่านไทย โดยยังคงเคารพโครงเรื่องและเจตนารมณ์ของนิทานต้นฉบับอย่างเคร่งครัด การใช้ภาษาสวดมนต์แบบด้นสดที่มีจังหวะและเสียงที่ฟังแล้วขบขัน ช่วยให้เด็ก ๆ และผู้ใหญ่สามารถเข้าถึงเรื่องราวได้ง่ายขึ้น พร้อมทั้งเปิดพื้นที่ให้ผู้อ่านได้หัวเราะและไตร่ตรองไปพร้อมกัน นิทานเรื่องนี้จึงเหมาะอย่างยิ่งสำหรับการอ่านในครอบครัว หรือใช้เป็นสื่อเสริมสร้างคุณธรรมในห้องเรียน

กาลครั้งหนึ่งนานมาแล้ว มีคุณยายคนหนึ่งอาศัยอยู่ในบ้านหลังเล็ก ๆ บนภูเขาตามลำพัง คุณยายเป็นคนที่เลื่อมใสในศาสนามาก ทุกเย็น คุณยายจะนั่งพนมมืออยู่ที่หน้าหิ้งพระ ทั้ง ๆ ที่คุณยายไม่รู้จักบทสวดมนต์เลยแม้สักนิด

วันหนึ่ง มีพระ (ในศาสนาชินโต) รูปหนึ่งหลงทางผ่านมาและกำลังลำบาก พระจึงเอ่ยปากขออาศัยที่บ้านของคุณยายหนึ่งคืน เพราะการเดินทางบนภูเขาในยามดึกคงเป็นเรื่องที่อันตรายมากเกินไป

คุณยายนิมนต์พระเข้ามาในบ้านด้วยความยินดี จากนั้น คุณยายก็ขอให้พระ ช่วยสอนถ้อยคำในบทสวดมนต์ให้คุณยายได้รู้

พระหลงทางรูปนั้นเป็นผู้บวชที่มีนิสัยเกียจคร้าน ไม่ใส่ใจการภาวนาหรือกิจของพระสงฆ์อย่างที่ควรปฏิบัติ พระหลงทางจึงจำบทสวดไม่ได้ ดังนั้น พระหลงทางจึงต้องทำทีไปนั่งที่หน้าหิ้งพระ แล้วหาวิธีแก้ปัญหาเฉพาะหน้า

ในขณะนั้น พระหลงทางมองเห็นหนูตัวหนึ่งโผล่ออกมาจากรูที่ผนังบ้าน พระหลงทางจึงแสร้งสวดมนต์ออกมาด้วยสำเนียงการสวดแบบโบราณที่ยานคางแต่เข้มขลังว่า “นะ…..โม…..ตัส….สะ….หนู…มา…ทำ….ไม…น่ะ”

ทันใดนั้น หนูตัวที่สองก็โผล่ออกมาอีก พระจึงสวดมนต์ต่อไปว่า “ทุติ ยัมปิ นะ….โม…..ตัส…..สะ…. มา….อีก…..แล้ว……น่ะ”

ฉับพลัน หนูตัวที่สามก็โผล่ออกมาอีก พระหลงทางจึงสวดมนต์ต่อไปว่า “ตติ ยัมปิ นะ…..โม…..ตัส……สะ…. นั่นแน่….ยัง…..มา…..อีก…..น่ะ ”

เมื่อท่องบทสวดมนต์จบ 3 รอบ พระหลงทางต้องการไล่หนูเพื่อกลบเกลื่อนหลักฐาน พระจึงตะคอกเสียงดังว่า “ไป ๆ อย่าหาทำ อย่าก่อกรรม จำขึ้นใจ สา……ธุ สา….ธุ สา…..ธุ”

พระหลงทางกำชับให้คุณยายสวดมนต์ตามนี้ คุณยายดีใจที่ได้รู้บทสวดมนต๋เสียที หลังจากพระลาจากไปแล้ว คุณยายจึงท่องบทสวดมนต์ทุกวันทั้งเช้าและเย็นเมื่อมาอยู่ที่หน้าหิ้งพระ

เย็นวันหนึ่ง มีโจร 3 คนแอบย่องเข้ามาที่บ้านของคุณยาย ซึ่งในขณะนั้น คุณยายกำลังท่องบทสวดมนต์อยู่ที่หน้าหิ้งพระอยู่พอดี

เมื่อโจรคนแรกชะโงกเข้าไปดูและเห็นยายนั่งหันหลังทำอะไรบางอย่างอยู่ จู่ ๆ คุณยายที่กำลังสวดมนต์ก็เปล่งเสียงออกมาเป็นทำนองสวดซึ่งฟังดูแปลกหูและน่ากลัวสำหรับคนที่ไม่คุ้นเคยว่า ” “นะ….โม….. ตัส….สะ…. หนู…มา…ทำ….ไม…น่ะ”

โจรทั้งแปลกใจทั้งตกใจ เขาไม่แน่ใจว่ายายที่หันหลังอยู่พูดว่าอะไร แต่ในขณะที่โจรคนที่สองชะโงกหน้าเข้ามา คุณยายก็เปล่งเสียงออกมาพอดีว่า “ทุติ ยัมปิ นะ….โม…..ตัส…..สะ…. มา….อีก…..แล้ว……น่ะ”

โจรทั้งสองคนมองหน้ากันด้วยความประหลาดใจ และเมื่อโจรคนที่สามชะโงกหน้าเข้ามา คุณยายก็เปล่งเสียงออกมาพอดีว่า “ตติ ยัมปิ นะ…..โม…..ตัส……สะ…. นั่นแน่…..ยัง…..มา…..อีก…..น่ะ ”

โจรทั้งสามคนตกใจและคิดปรุงแต่งไปว่า ยายแก่ที่อาศัยในบ้านบนภูเขาตามลำพังคนนี้ คงไม่ใช่คนแน่ ๆ เพราะดูเหมือนว่ายายจะมี “ตาที่สาม” อยู่ที่ด้านหลัง ทำให้เห็นว่าใครเข้ามาในบ้านบ้าง

ในขณะที่โจรทั้งสามกำลังตื่นกลัวกันอยู่นั้น คุณยายก็สวดมนต์ตามที่พระสอน โดยตะคอกเสียงดังว่า “ไป ๆ อย่าหาทำ อย่าก่อกรรม จำขึ้นใจ”

เมื่อโจรทั้งสามได้ฟัง พวกโจรก็ตกใจจนขาสั่น จากนั้น โจรทั้งสามก็พากันวิ่งหนีออกจากบ้านของคุณยายไปแบบไม่คิดชีวิต

ฝ่ายคุณยายซึ่งไม่รู้เรื่องอะไรด้วย เมื่อท่องบทสวดตามที่พระสอนแล้ว คุณยายก็ปิดท้ายการสวดมนต์อย่างอิ่มใจว่า “สา……ธุ สา….ธุ สา…..ธุ” และแล้ว เรื่องราวของคุณยายและบทสวดมนต์แปลก ๆ นี้ ก็จบลงด้วยดี

ข้อคิดที่ได้จากนิทานเรื่องนี้

  • ศรัทธาที่บริสุทธิ์ แม้ไม่สมบูรณ์แบบ ก็สามารถปกป้องและนำพาสิ่งที่ดีงามมาสู่ชีวิตได้
  • ความกลัว มักเกิดจากการคิดและปรุงแต่งไปเกินความจริง

Posted in #นิทานอมตะ, นิทานกริมม์, นิทานสอนใจ

เจ้าชายติ๋มติ๋ม – นิทานกริมส์ The Queen Bee ฉบับเรียบเรียงใหม่

นิทานเรื่อง The Queen Bee หรือที่รู้จักกันว่า “ราชินีผึ้ง” เป็นหนึ่งในนิทานกริมส์ (Grimm’s Fairy Tales) ที่ถูกรวบรวมโดยพี่น้องกริมส์ในศตวรรษที่ 19 นิทานเรื่องนี้สะท้อนให้เห็นแนวคิดเรื่อง “ความอ่อนโยน เมตตา และความนอบน้อม” ซึ่งตรงกันข้ามกับภาพลักษณ์ของความกล้าหาญที่มักถูกยกย่องในนิทานยุโรปโบราณ จุดเด่นของเรื่องคือการที่ตัวละครเอก ไม่ได้ใช้กำลังหรือความห้าวหาญเอาชนะอุปสรรค แต่กลับใช้หัวใจที่อ่อนโยนต่อสัตว์และสิ่งเล็กน้อยรอบตัว จนได้รับความช่วยเหลือและสามารถแก้คำสาปได้สำเร็จ

นิทานกริมส์หลายเรื่องถูกเล่าในโครงสร้างคล้ายกัน เช่น The Golden Goose (ห่านทองคำ), The Three Feathers (ขนนกสามเส้น) หรือ The Simpleton (เจ้าชายซื่อ) ซึ่งล้วนสะท้อนมุมมองว่า “คนที่ดูอ่อนแอหรือถูกมองข้าม” มักจะเป็นผู้ไขปริศนาหรือทำภารกิจสำเร็จ เรื่องเหล่านี้กลายเป็นต้นแบบของ “นิทานอมตะ” ที่คนทั่วโลกจดจำ เพราะนอกจากจะมีความแฟนตาซีและปริศนาแล้ว ยังให้ข้อคิดเรื่องความดีงามที่ซ่อนอยู่ในตัวคนธรรมดา

ในเวอร์ชันเรียบเรียงใหม่ เว็บไซต์ นิทานนำบุญ พยายามคงโครงเรื่องและอารมณ์ตามต้นฉบับเดิมไว้ แต่เพิ่มการตีความใหม่ให้สอดคล้องกับภาษาและวัฒนธรรมไทย ตัวอย่างเช่น แต่เดิมในฉบับแปลไทยมักใช้คำว่า “เจ้าชายซื่อ” แต่ในการตีความครั้งนี้เลือกใช้คำว่า “เจ้าชายติ๋ม ๆ” เพราะคำว่า “ติ๋ม ๆ” ในภาษาไทยสื่อถึงคนที่ค่อนข้างเรียบร้อย สุภาพ อ่อนโยน ไม่โลดโผน และอาจถูกมองว่าเชื่องช้า ไม่ทันคน แต่แท้จริงแล้วสะท้อนบุคลิกที่สงบและเมตตา ซึ่งสอดคล้องกับแก่นแท้ของนิทานกริมส์เรื่องนี้มากกว่า การเรียบเรียงใหม่จึงไม่ใช่เพียงการแปลแบบตรงตัว แต่เป็นการ “ทำความเข้าใจ” ความหมายดั้งเดิม และถ่ายทอดออกมาในแบบที่ผู้อ่านชาวไทยเข้าถึงได้ง่ายขึ้น

กาลครั้งหนึ่ง มีพระราชาองค์หนึ่ง มีพระโอรสอยู่สามพระองค์ เจ้าชายองค์โตเป็นคนห้าวหาญและชอบความท้าทาย เจ้าชายองค์รองมีนิสัยคล้ายพี่ชาย คือ ชอบผจญภัยและไม่กลัวสิ่งใดทั้งสิ้น ส่วนเจ้าชายองค์เล็กกลับมีนิสัยที่แตกต่าง คือพระองค์เป็นคนสุภาพ เรียบร้อย อ่อนโยน และมีจิตใจเมตตาต่อสัตว์ จนผู้คนแอบตั้งสมญาให้เจ้าชายว่า “เจ้าชายติ๋ม ๆ”

อยู่มาวันหนึ่ง เจ้าชายองค์โตกับเจ้าชายองค์รองทรงออกเดินทางเพื่อผจญภัย ซึ่งถือเป็นเรื่องปกติแต่การเดินทางนี้ ทั้งคู่หายไปนานโดยไม่ส่งข่าวกลับมา ทำให้พระราชาทรงเป็นกังวล พระราชาจึงมีรับสั่งให้เจ้าชายองค์เล็กออกติดตาม

เมื่อเหล่าเสนาบดีได้ทราบพระบัญชา เสนาบดีต่างก็ซุบซิบกันว่า “เจ้าชายติ๋ม ๆ คงไม่มีทางตามตัวพี่ชายทั้งสองได้แน่ หนำซ้ำยังอาจเอาตัวไม่รอดจากป่า”

แม้เจ้าชายองค์เล็กจะได้ยินคำพูดเหล่านั้น แต่พระองค์ก็ไม่เสียกำลังใจ เพราะพระองค์เชื่อว่า เจ้าชายที่มีนิสัยอย่างพระองค์ก็สามารถทำภารกิจต่าง ๆ ให้สำเร็จได้ไม่ต่างจากคนอื่น

เจ้าชายองค์เล็กออกเดินทางโดยใช้ความกล้าหาญ ความอ่อนน้อม และหัวใจที่ดีงามเป็นเกราะคุ้มครองตัว พระองค์เลือกเดินตามเส้นทางที่พี่ชายเคยเปรยไว้ และค่อย ๆ สอบถามชาวบ้านด้วยความสุภาพ คำพูดที่อ่อนโยนและสายตาที่จริงใจ ทำให้ผู้คนยินดีให้เบาะแส จนพระองค์ตามตัวพี่ชายทั้งสองได้สำเร็จ

เมื่อเจ้าชายองค์โตและเจ้าชายองค์รองเห็นน้องเล็กตามมา ต่างก็ประหลาดใจ แต่ลึก ๆ แล้ว ทั้งสองพระองค์ก็แอบภูมิใจในตัวน้อง ครั้นเมื่อเจ้าชายองค์เล็กขอให้พี่ทั้งสองรีบกลับวังตามพระบัญชา พี่ชายทั้งสองได้บอกว่า ยังมีภารกิจที่ปราสาทแห่งหนึ่งซึ่งอยากทำมาก ๆ หากทำสำเร็จแล้วก็จะกลับแต่โดยดี

เจ้าชายองค์เล็กเห็นว่าคงพาพี่ชายกลับวังในทันทีไม่ได้ จึงขอติดตามไปด้วย โดยตั้งใจที่จะเตือนให้พี่ชายกลับวังเมื่อภารกิจสิ้นสุด

เจ้าชายองค์โตและองค์รองไม่ขัดข้องที่น้องเล็กจะร่วมเดินทาง แต่ทั้งคู่ก็อดไม่ได้ที่จะหยอกล้อเจ้าชายองค์เล็กอยู่เป็นระยะ บางครั้งก็แกล้งถามว่า “เจ้าจะกลัวเสียงนกกลางคืนไหม” บางครั้งก็แกล้งให้เดินนำในทางรก เจ้าชายองค์เล็กไม่โต้ตอบ ได้แต่ยิ้มและเดินตามไปอย่างเงียบ ๆ เพราะพระองค์รู้ดีว่า พี่ชายทั้งสองหยอกพระองค์ด้วยความรัก

วันหนึ่ง เจ้าชายทั้งสามเดินผ่านเนินดินที่มีฝูงมดตัวเล็ก ๆ กำลังขนไข่ของพวกมันอย่างขะมักเขม้นเจ้าชายองค์โตหัวเราะแล้วพูดว่า “ลองเหยียบรังมันดูสิ จะได้เห็นพวกมันวิ่งกันวุ่น” เจ้าชายองค์เล็กรีบยกมือห้าม “อย่ารบกวนพวกมันเลย ปล่อยให้พวกมันอยู่กันอย่างสงบเถิด” เจ้าชายองค์โตชะงักไปครู่หนึ่ง แล้วก็หัวเราะเบา ๆ จากนั้น ก็ยอมเดินจากไปโดยไม่แตะต้องรังมด

อีกวันหนึ่ง พวกเขาเดินผ่านทะเลสาบที่เงียบสงบ มีฝูงเป็ดว่ายน้ำอย่างสบายใจ เจ้าชายองค์รองพูดขึ้นว่า “จับมาสักสองตัวไปย่างกินกันเถอะ” เจ้าชายองค์เล็กส่ายหน้า “อย่าฆ่าพวกมันเลย ให้พวกมันว่ายน้ำอย่างสงบเถิด” เจ้าชายองค์รองถอนใจ “เจ้าช่างอ่อนโยนเกินไป” แต่ก็ยอมถอยห่างจากฝูงเป็ด

เมื่อเดินทางต่อไปอีก เจ้าชายทั้งสามก็พบต้นไม้ใหญ่ที่มีรังผึ้งอยู่เต็มโพรง น้ำผึ้งไหลลงมาตามลำต้นจนชวนให้ลิ้มลอง เจ้าชายองค์โตพูดขึ้นว่า “จุดไฟรมควันเถอะ จะได้เอาน้ำผึ้งมากิน” แต่เจ้าชายองค์เล็กยืนขวาง “อย่าทำลายบ้านของพวกมันเลย ปล่อยให้ผึ้งอยู่กันอย่างสงบเถิด” เจ้าชายทั้งสองมองหน้ากันอย่างเสียดาย แต่ก็วางไฟลง และเดินจากไปโดยไม่แตะต้องรังผึ้ง

เมื่อเจ้าชายทั้งสามเดินทางมาถึงปราสาทกลางหุบเขา ซึ่งเป็นจุดหมายของเจ้าชายองค์โตและองค์รอง พวกเขายืนอยู่หน้าประตูหินสูงใหญ่ที่ปิดสนิท เจ้าชายองค์โตและเจ้าชายองค์ทรงร้องตะโกนเรียกให้ผู้ที่อยู่ด้านในเปิดประตูด้วยน้ำเสียงห้าวหาญราวกับเป็นการออกคำสั่ง แต่ไม่ว่าเจ้าชายจะตะโกนดังสักเพียงใด ประตูก็ยังคงปิดอยู่เช่นนั้น เจ้าชายองค์เล็กจึงก้าวไปข้างหน้า แล้วพูดด้วยน้ำเสียงที่อ่อนโยนว่า “ขออภัยเถิด หากเป็นไปได้ พวกเราอยากขอเข้าไปพักในปราสาทได้ไหม” เสียงพูดที่นอบน้อมของเจ้าชายองค์เล็กไม่ได้ดังมากนัก แต่มันกลับก้องกังวาลอยู่ในความเงียบ และเพียงครู่เดียว ประตูปราสาทก็ค่อย ๆ เปิดออก

ทันทีที่ประตูเปิด เจ้าชายทั้งสามก็เห็นชายชราร่างเล็กนั่งอยู่ในห้องโถงตามลำพัง ชายชราไม่พูดอะไร เขาเพียงแค่พยักหน้าเบา ๆ แล้วเดินนำเจ้าชายทั้งสามไปยังโต๊ะอาหารที่จัดไว้อย่างเรียบง่าย และหลังอาหาร ชายชราก็พาเจ้าชายแต่ละพระองค์ไปยังห้องพักโดยไม่เอ่ยคำใด

เช้าวันรุ่งขึ้น ชายชราพาเจ้าชายทั้งสามไปยังลานหินหน้าปราสาท ที่นั่นมีแผ่นหินสลักข้อความไว้ว่า “ผู้ใดต้องการถอนคำสาปของปราสาทนี้ ต้องทำภารกิจสามอย่างให้สำเร็จ หากล้มเหลว จะถูกสาปให้กลายเป็นหิน” ชายชราอธิบายเงื่อนไขอย่างช้า ๆ ด้วยเสียงอันแผ่วเบาว่า “ข้อหนึ่ง จงเก็บไข่มุกพันเม็ดในป่าให้ครบก่อนพระอาทิตย์ตก ข้อสอง จงนำกุญแจทองคำจากก้นทะเลสาบขึ้นมาเพื่อเปิดหีบสมบัติ ข้อสาม จงเลือกเจ้าหญิงที่แท้จริงจากเจ้าหญิงสามองค์ที่หน้าตาเหมือนกัน ผู้ที่เข้าร่วมในภารกิจเหล่านี้ หากทำสำเร็จก็จะได้รับรางวัล แต่หากทำไม่สำเร็จ ก็จะถูกสาปให้กลายเป็นหินตลอดกาล”

เจ้าชายองค์โตเห็นว่าไม่ใช่เรื่องยาก จึงตัดสินใจทำภารกิจแรก โดยพระองค์ออกเดินเข้าไปในป่าอย่างมั่นใจ แต่เมื่อถึงเวลาเย็น พระองค์กลับเก็บไข่มุกได้เพียงหนึ่งร้อยเม็ดเท่านั้น ร่างของพระองค์จึงแข็งทื่อ และกลายเป็นหินอยู่กลางป่า

เจ้าชายองค์รองอยากช่วยพี่ชาย วันต่อมา เจ้าชายองค์รองจึงขอลองทำภารกิจเดียวกัน ซึ่งเมื่อพระองค์ออกไปค้นหาไข่มุก และพยายามเร่งมืออย่างเต็มที่ แต่ท้ายที่สุด เมื่อพระอาทิตย์ตกดิน พระองค์ก็ยังทำไม่สำเร็จ ร่างของพระองค์จึงกลายเป็นหินอยู่ข้างพี่ชาย

เจ้าชายองค์เล็กมองเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นโดยไม่พูดอะไร วันต่อมา พระองค์ก็ตัดสินใจเดินเข้าไปในป่าอย่างเงียบ ๆ แล้วค่อย ๆ คิดว่าจะต้องทำอย่างไรจึงจะทำภารกิจได้สำเร็จเพื่อที่จะช่วยพี่ ๆ ให้รอดพ้นจากการกลายเป็นหินได้ แต่ในระหว่างนั้นเอง จู่ ๆ ฝูงมดที่เจ้าชายเคยช่วยไว้ก็กรูกันออกมา พวกมันช่วยกันค้นหาไข่มุกอย่างขะมักเขม้น มดตัวเล็ก ๆ วิ่งไปทั่วพื้นป่า คาบไข่มุกทีละเม็ดมาวางรวมกัน และก่อนพระอาทิตย์จะตกดิน เจ้าชายก็ได้ไข่มุกจำนวนหนึ่งพันเม็ดโดยที่พระองค์ไม่ต้องออกแรงเลย

หลังจากภารกิจแรกสำเร็จ วันต่อมา เจ้าชายองค์เล็กได้ไปยังทะเลสาบใสกลางหุบเขาเพื่อทำภารกิจที่สองคือ การนำกุญแจทองคำจากก้นทะเลสาบขึ้นมาเพื่อเปิดหีบสมบัติ เมื่อไปถึงทะเลสาป เจ้าชายยืนครุ่นคิดหาวิธีเก็บกุญแจทองคำจากก้นทะเลสาบอยู่เงียบ ๆ แต่ทันใดนั้นเอง ฝูงเป็ดที่เจ้าชายเคยช่วยไว้ก็ว่ายน้ำเข้ามา จากนั้น พวกมันก็ผลัดกันดำน้ำอย่างขะมักเขม้น จนในที่สุด เป็ดตัวหนึ่งก็พบกุญแจทองคำ และนำขึ้นมาให้เจ้าชาย

หลังจากเจ้าชายนำกุญแจทองคำไปไขหีบสมบัติที่ปราสาทเป็นที่เรียบร้อยแล้ว ชายชราก็พาเจ้าชายองค์เล็กไปยังห้องลับของปราสาท ซึ่งที่นั่นมีเจ้าหญิงสามองค์นอนหลับอยู่บนเตียงเรียงกัน และใบหน้าของเจ้าหญิงทั้งสามก็เหมือนกันทุกประการ ภารกิจสุดท้ายที่เจ้าชายต้องทำก็คือ การเลือกเจ้าหญิงที่แท้จริงให้ถูกต้อง ถ้าหากเลือกผิด ทุกสิ่งที่เจ้าชายทำมาก็จะสูญเปล่า

เจ้าชายองค์เล็กยืนลังเลอยู่พักใหญ่ แต่ก่อนที่เจ้าชายจะต้องตัดสินใจ จู่ ๆ ก็มีผึ้งตัวหนึ่งบินเข้ามาในห้องลับแห่งนั้น แล้วค่อย ๆ โบยบินไปเกาะลงที่ริมฝีปากของเจ้าหญิงองค์หนึ่ง เหมือนจงใจที่จะบอกให้เจ้าชายได้รู้ว่าใครคือเจ้าหญิงตัวจริง

เจ้าชายองค์เล็กมองผึ้งด้วยสายตาที่เต็มไปด้วยความเชื่อมั่น จากนั้น พระองค์ก็ชี้ไปยังเจ้าหญิงตามที่ผึ้งบอกใบ้

ทันใดนั้น ประกายแสงสีทองก็ส่องสว่างขึ้นในห้อง แล้วเจ้าหญิงทั้งสามก็ลืมตาขึ้นพร้อมกัน ส่วนเจ้าชายทั้งสององค์ที่กลายเป็นหินก็กลับคืนสู่สภาพปกติ

เมื่อเจ้าชายองค์เล็กทำภารกิจได้สำเร็จ ปราสาทที่เคยเงียบงันก็กลับมามีชีวิตอีกครั้ง แสงสว่างสาดส่องผ่านช่องหน้าต่าง เสียงหัวเราะของผู้คนเริ่มกลับมา และดอกไม้ในสวนก็ผลิบานรับแสงอรุณ

เมื่อเจ้าชายองค์เล็กทำภารกิจได้สำเร็จและสามารถช่วยพี่ชายทั้งสองได้ เจ้าชายทั้งสามก็พากันเดินทางกลับสู่พระราชวังทันที

เมื่อเจ้าชายทั้งสามกลับถึงพระราชวัง พระราชาทรงดีใจมาก และยิ่งปลื้มใจขึ้นไปอีกเมื่อได้ทราบว่า เจ้าชายองค์เล็กที่หลายคนมองว่าเป็นเจ้าชายติ๋มติ๋ม แต่พระองค์คือผู้ที่ทำภารกิจสำคัญได้สำเร็จ ทั้งยังเป็นผู้ที่ช่วยพี่ ๆ ให้รอดพ้นจากอันตราย พระราชามีรับสั่งให้จัดงานเฉลิมฉลองทั่วทั้งแผ่นดิน

ตั้งจากนั้นเป็นต้นมา เจ้าชายองค์เล็กก็ได้รับความเคารพจากทุกคนในแผ่นดิน และบุคลิกของพระองค์ก็ทำให้ผู้คนเห็นความสำคัญของคนที่อ่อนโยนไม่แพ้คนที่มีความห้าวหาญ

ข้อคิดจากนิทานเรื่องนี้ :

  • ความอ่อนโยนและเมตตา อาจนำมาซึ่งพลังที่ยิ่งใหญ่กว่าความแข็งแกร่ง
  • อย่าดูถูกคนที่ดูเรียบง่ายหรือไม่โดดเด่น เพราะพวกเขาอาจทำสิ่งสำคัญได้
  • การช่วยเหลือสิ่งเล็กน้อยในวันนี้ อาจกลายเป็นความช่วยเหลือครั้งใหญ่ในวันหน้า
  • ความดี ความสุภาพ และความจริงใจ คือกุญแจไขปริศนาและอุปสรรคทั้งปวง


Posted in นิทานกริมม์, นิทานก่อนนอน, นิทานสอนใจ

นิทานกริมส์: ชายซื่อตรงกับหงส์ทองคำ | นิทานก่อนนอนสำหรับเด็ก

นิทานเรื่องนี้มีต้นกำเนิดจากประเทศเยอรมนี โดยปรากฏในชุดนิทานของพี่น้องกริมม์ (Brothers Grimm) ซึ่งเป็นนักสะสมและเรียบเรียงนิทานพื้นบ้านที่ทรงอิทธิพลที่สุดในยุโรปช่วงศตวรรษที่ 19 นิทานเรื่องนี้มีชื่อดั้งเดิมในภาษาเยอรมันว่า “Die goldene Gans” ซึ่งแปลตรงตัวว่า “หงส์ทองคำ” แต่ในฉบับภาษาอังกฤษกลับมีชื่อหลากหลาย เช่น The Golden Goose หรือ The Simpleton ซึ่งเน้นไปที่ตัวละครเอกที่เป็นคนซื่อและถูกดูแคลน ความหลากหลายของชื่อเรื่องในแต่ละภาษา ทำให้เกิดความเข้าใจคลาดเคลื่อนในบางครั้ง เช่น บางฉบับเน้นหงส์ทองคำเป็นสิ่งวิเศษ บางฉบับกลับเน้นตัวละคร “ชายซื่อบื้อ” ที่กลายเป็นผู้ชนะอย่างไม่คาดคิด

นิทานเรื่องนี้จัดอยู่ในกลุ่มนิทานแนว “ซื่อตรงแล้วได้ดี” หรือ “คนดีมีโชค” ซึ่งเป็นโครงเรื่องที่พบได้บ่อยในนิทานยุโรป โดยเฉพาะใน Grimm’s Fairy Tales เช่นเดียวกับเรื่อง Hans in Luck, The Three Brothers, หรือ The Queen Bee นิทานแนวนี้มักมีตัวเอกที่ถูกดูแคลนในตอนต้น แต่ด้วยความเมตตา ความกล้าหาญ หรือความซื่อแท้ ๆ ทำให้เขาได้รับรางวัลที่ยิ่งใหญ่ในท้ายเรื่อง นิทานประเภทนี้เป็นที่นิยมอย่างมากในหมู่เด็ก ๆ และผู้ใหญ่ เพราะให้ความหวังและปลอบโยนว่า “ความดีไม่สูญเปล่า” และ “โชคชะตาอาจพลิกผันได้เสมอ”

ในการเรียบเรียงนิทานครั้งนี้ เราเลือกใช้ชื่อว่า “ชายซื่อตรงกับหงส์ทองคำ” เพื่อรักษาแก่นแท้ของเรื่องและให้ความเคารพต่อชื่อดั้งเดิมในภาษาเยอรมัน ขณะเดียวกันก็ใช้ภาษาที่อ่อนโยนและเข้าใจง่ายสำหรับผู้อ่านไทย โดยเฉพาะเด็ก ๆ และผู้ปกครองที่อยากอ่านนิทานก่อนนอน เราปรารถนาให้นิทานเบา ๆ เรื่องนี้เป็นพื้นที่แห่งความสุข ความขำขัน และความอบอุ่นใจ ที่จะช่วยปลุกจินตนาการและปลอบโยนหัวใจในยามค่ำคืน

กาลครั้งหนึ่งนานมาแล้ว มีหญิงชราผู้ยากจนคนหนึ่ง มีลูกชายสามคน พี่สองคนแรกฉลาดหลักแหลมและขยันขันแข็ง ส่วนคนเล็กกลับซื่อ ๆ ที่ไม่ค่อยทันใคร ทำอะไรก็ไม่ค่อยเป็นประโยชน์ ผู้คนต่างเรียกเขาว่า “เจ้าคนซื่อบื้อ”

วันหนึ่ง หญิงชราอยากกินแพนเค้ก แต่ในบ้านไม่มีน้ำผึ้งหรือน้ำเชื่อมไว้ราด หญิงชราจึงสั่งลูกชายคนโตให้ไปป่าเพื่อตามหาน้ำผึ้ง

ลูกชายคนโตจึงออกเดินทางจนถึงป่าลึก เขาพบต้นไม้ใหญ่ต้นหนึ่ง และได้ยินเสียงพูดดังออกมาจากในลำต้นของต้นไม้ ต้นไม้บอกว่า หากเขาต้องการน้ำผึ้ง ต้องเปิดโพรงและดูข้างในเสียก่อน แต่ชายหนุ่มเกิดกลัวขึ้นมา คิดว่าคำพูดของต้นไม้นั้นเป็นสิ่งประหลาดอันตราย เขาจึงหนีเตลิดกลับบ้านมือเปล่า

หญิงชราจึงสั่งลูกชายคนกลางให้ไปแทน เขาจึงออกเดินทางเข้าป่าจนไปถึงต้นไม้ต้นเดียวกัน ต้นไม้พูดประโยคเดียวกันกับที่บอกพี่ชายคนโต แต่ชายหนุ่มหวาดหวั่น เขาคิดว่ามีภูตผีหรือปีศาจอยู่ในนั้น เขาจึงรีบวิ่งหนีกลับบ้าน

ในที่สุด เจ้าคนซื่อบื้อก็อาสาจะไปบ้าง แม่กับพี่ชายหัวเราะเยาะ “คนซื่อบื้ออย่างเจ้า ไปแล้วจะได้อะไรกลับมา”

แต่เจ้าคนซื่อบื้อก็ยืนยันที่จะไป เมื่อเขาเดินทางไปถึงต้นไม้และได้ยินเสียงพูด เขาไม่ได้กลัวเลย ตรงกันข้าม ด้วยความซื่อของเขา เขาจึงทำตามคำพูดที่ได้ยิน โดยเปิดโพรงไม้ออก และพบว่ามี หม้อทองคำ ซึ่งมีเหรียญทองคำซ่อนอยู่เต็มไปหมด เขาดีใจมาก จึงในใจว่า “ถ้าแม่และพี่ชายทั้งสองได้เห็น ทุกคนคงตะลึงแน่ ๆ”

ระหว่างทางกลับบ้าน เจ้าคนซื่อบื้อได้พบกับทหารสามคนที่กำลังเดินทางอย่างยากลำบาก เจ้าคนซื่อบื้อจึงแบ่งทองให้พวกเขา และพูดด้วยความซื่อว่า “ทองคำเหล่านี้ข้าเพิ่งได้มาจากป่า เอาไปเถิด ท่านทั้งหลาย” ทหารทั้งสามปลื้มใจ และสาบานว่าจะติดตามรับใช้เจ้าซื่อบื้อไปทุกที่

ในเวลาไม่นาน ข่าวเรื่องชายหนุ่มผู้ค้นพบหม้อทองคำก็แพร่สะพัดไปถึงหูพระราชา พระราชาเห็นว่าน่าสนใจดี จึงให้ทหารไปเรียกเจ้าคนซื่อบื้อเข้ามาหาในวัง แต่ขุนนางทั้งหลายต่างพากันคัดค้าน เพราะเจ้าคนซื่อบื้อไม่น่ามีอะไรที่คู่ควรจะมาพูดคุยกับพระราชาเลยแม้สักนิด พระราชาจึงจำใจต้องหาเรื่องทดสอบเจ้าคนซื่อบื้อ ซึ่งหากทำได้ เขาก็คงเหมาะสมที่จะได้พบกับพระองค์โดยที่ไม่มีใครคัดค้านอีก ด้วยเหตุนี้ พระราชาจึงสั่งให้เจ้าคนซื่อไปนำหงส์ทองคำที่อาศัยอยู่ในป่าลึกมาถวาย และหากทำได้ พระองค์ก็จะมอบรางวัลให้ตามที่ใจปรารถนา

เมื่อเจ้าคนซื่อบื้อได้ฟังคำสั่งของพระราชา เจ้าคนซื่อบื้อกับทหารทั้งสามจึงออกเดินทางเข้าไปในป่าแบบ “ไม่คิดมาก” และด้วยโชคชะตากับความช่วยเหลือของทหารทั้งสาม เจ้าคนซื่อบื้อจึงสามารถนำหงส์ทองคำกลับมาได้

เมื่อเจ้าคนซื่อบื้อพาหงส์ทองคำตัวใหญ่เข้ามาในเมือง ผู้คนต่างก็พากันตื่นตาตื่นใจ จนอดใจขอแตะขนที่ตัวของหงส์ไม่ได้

เมื่อชาวบ้านแตะหงส์ มือที่แตะ ก็ติดแน่น จนไม่สามารถดึงมือออกมาได้ พอเด็ก ๆ เห็น เด็ก ๆ ก็พากันหัวเราะ แล้วพยายามดึงหงส์ให้หลุดออกจากมือ แต่นั่นก็ทำให้เขาติดกับหงส์ไปด้วย พอหญิงสาวเดินผ่านและเห็นเช่นนั้น เธอก็หัวเราะ แต่เมื่อเธอพยายามจะช่วย มือของเธอก็ติดเข้าไปด้วย จนในที่สุด ขบวนของเจ้าคนซื่อบื้อที่เข้ามาในวังจึงมีทั้งหงส์ทองคำและผู้คนที่พ่วงตามมาด้วยอีกยาวเหยียด

เมื่อเจ้าหญิงผู้ไม่เคยยิ้มเห็นภาพเหตุการณ์ตลก ๆ ที่เกิดขึ้น เจ้าหญิงก็เผลอหัวเราะออกมาเสียงดัง ซึ่งนั่นทำให้พระราชาถึงกับตะลึง เพราะนี่คือครั้งแรกที่พระธิดาหัวเราะอย่างมีความสุข

ตามสัญญา พระราชาจะต้องมอบรางวัลให้เจ้าคนซื่อบื้อตามที่ใจปรารถนา เพราะเขานำหงส์ทองมาถวายได้สำเร็จ เจ้าคนซื่อบื้อซึ่งเป็นคนซื่อตรงกับความรู้สึก มองเห็นเจ้าหญิงที่ยังคงยิ้มอย่างมีความสุข เขาเห็นว่าเจ้าหญิงทั้งสวยและน่ารัก เขาจึงขอ “ขอเจ้าหญิงเป็นรางวัล” แบบซื่อ ๆ

พระราชาพูดแล้วคืนคำไม่ได้ ดังนั้น พระองค์จึงตั้งให้เจ้าคนซื่อบื้อเป็นราชบุตรเขย ทำให้พี่ชายทั้งสองคนได้แต่ยืนอิจฉา

แม้เจ้าคนซื่อบื้อจะถูกหัวเราะเยาะมาตลอดชีวิต แต่ด้วยซื่อตรงกับความรู้สึกนึกคิดและจิตใจที่ดีงาม เขาจึงได้รับรางวัลที่ไม่มีใครคาดคิด

ข้อคิดจากนิทานเรื่องนี้ :

  • ความซื่อและเมตตาอาจดูธรรมดา แต่เป็นพลังที่เปลี่ยนชีวิตได้
  • อย่าดูถูกคนที่ดูไม่เก่ง เพราะคุณค่าที่แท้จริงอาจซ่อนอยู่ในความเรียบง่าย